Συνέντευξη στην ομάδα "Αίολος Γλυφάδας"

Παιδί και αθλητισμός. Μύθοι και πραγματικότητα…

Ποιο κέρδος μπορεί να αποκομίσει ένα παιδί από την ενασχόληση του με τον αθλητισμό; Τι να προτιμήσει, ομαδικό ή ατομικό άθλημα; Μήπως είναι πολύ μικρό το παιδί μου για να ξεκινήσει αθλητισμό; Τι στάση να κρατήσω στην προπόνηση και στους αγώνες του παιδιού μου; Μα καλά, να στείλω το παιδί μου να ασχοληθεί με το ποδόσφαιρο με όλα αυτά που βλέπω να γίνονται στο χώρο;

Ερωτήματα που είναι βέβαιο πως περνάνε από το μυαλό κάθε γονέα που το παιδί του είτε αθλείται είτε βρίσκεται ένα βήμα πριν να αθληθεί. Οι απαντήσεις πολλές, όποιον κι αν ρωτήσεις δίπλα σου είναι βέβαιο πως θα έχει και από μια άποψη για το θέμα. Άλλωστε είναι χαρακτηριστικό μας γνώρισμα να έχουμε γνώμη και άποψη επί παντός επιστητού… Τι καλύτερο όμως από τη συμβουλή ενός ειδικού; Ενός ανθρώπου που είναι άριστος γνώστης του αντικειμένου και που σχεδόν ολόκληρη η ζωή του περιστρέφεται γύρω από την ενασχόληση του με παιδιά;

Στον Αίολο Γλυφάδας προβληματιζόμαστε για τις αλήθειες και τους μύθους που  υφίστανται σχετικά με το συγκεκριμένο ζήτημα. Στην προσπάθεια μας λοιπόν να βρούμε τον μίτο της Αριάδνης για να ξεφύγουμε από τον λαβύρινθο της παραπληροφόρησης, ψάξαμε και βρήκαμε έναν τέτοιο άνθρωπο, την ψυχολόγο Μαρία Βερβέρη και ζητήσαμε τη βοήθεια της στην προσπάθεια μας να λύσουμε κάποιες ζωτικές για εμάς απορίες. Η γνώμη της κ. Βρβέρη έχει ιδιαίτερη βαρύτητα καθώς από τον Σεπτέμβριο του 2012 μέχρι και τον Ιούνιο του 2015 ήταν υπεύθυνη για την ψυχολογική στήριξη και ενίσχυση των τμημάτων υποδομής της ομάδας ποδοσφαίρου της Π.Α.Ε. Καλλονής, και πιο συγκεκριμένα των τμημάτων Κ-15, Κ-17 και Κ-20.

Η Μαρία Βερβέρη γεννήθηκε και μεγάλωσε στη Μυτιλήνη. Αποφοίτησε από το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης το 2007, από το τμήμα Ψυχολογίας. Μετά το πέρας των βασικών της σπουδών, συνέχισε για μεταπτυχιακές σπουδές όταν και ειδικεύτηκε στην Ψυχολογία Παιδιών και Εφήβων, στο Πανεπιστήμιο του Leiden, στην Ολλανδία. Εκεί έλαβε ειδική κατάρτιση επάνω σε όλων των ειδών τα θέματα (αναπτυξιακές δυσκολίες, προβλήματα συμπεριφοράς, μαθησιακές δυσκολίες, αγχώδεις διαταραχές, συναισθηματικές δυσκολίες κ.α.) που αφορούν το παιδί και τον έφηβο.

Τον Ιούνιο του 2012 εκπαιδεύτηκε στο πρόγραμμα Αυτισμός και Παιχνίδι – S.S.P.I.  (Social Skills Intervention Programm Assesement). Ακόμη, παράλληλα το ίδιο χρονικό διάστημα ολοκλήρωσε την εξειδικευμένη επιμόρφωση της στις εφαρμογές της Γνωσιακής-Συμπεριφορικής Θεραπείας των Αγχωδών Διαταραχών.

Τον Μάρτιο του 2014 ολοκλήρωσε την εκπαίδευση της στη Διάγνωση Μαθησιακών Δυσκολιών σε Μαθητές Δημοτικού και Γυμνασίου, ενώ τον Ιανουάριο του επόμενου έτους ολοκλήρωσε το 4μηνο Πρόγραμμα Συμπληρωματικής εξ αποστάσεως εκπαίδευσης, με εκπαιδευτικό αντικείμενο “Ψυχοπαθολογία του Βρέφους, του Παιδιού & του Εφήβου” του Εθνικού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών

Επιπλέον, είναι κάτοχος επάρκειας της Ελληνικής Νοηματικής Γλώσσας και του Ελληνικού συστήματος Braille (μέθοδος ανάγνωσης τυφλών).

Περισσότερα στοιχεία για την κ. Βερβέρη μπορείτε να βρείτε στο προσωπικό της ιστολόγιο.

Ακολουθεί η πολύ ενδιαφέρουσα συνέντευξη που μας παραχώρησε η κ. Μαρία Βερβέρη, την οποία και ευχαριστούμε μέσα από την ψυχή μας για την τόσο πολύτιμη βοήθεια της στο έργο μας.

Πολλαπλά τα οφέλη από τον αθλητισμό για ένα παιδί…

Αίολος Γλυφάδας: -Ποιο είναι το κέρδος που μπορεί να αποκομίσει ένα παιδί με την ενασχόληση του με τον αθλητισμό;

Μαρία Βερβέρη: -Ολοένα και περισσότερες έρευνες τα τελευταία χρόνια τονίζουν τη σπουδαιότητα της συμμετοχής των παιδιών στη άθληση.  Τα οφέλη της άθλησης αφορούν σε διάφορους τομείς (σωματικά οφέλη, κοινωνικά, συναισθηματικά, ακαδημαϊκά). Πιο αναλυτικά, η συμμετοχή στον αθλητισμό μειώνει τις πιθανότητες παχυσαρκίας, ένα φαινόμενο με ανησυχητικά αυξητικές τάσεις. Επίσης, αν το παιδί συνεχίσει να αθλείται και κατά τη διάρκεια της εφηβείας, τότε έχει λιγότερες πιθανότητες να εμπλακεί στη χρήση ουσιών αλλά και γενικότερα σε παραβατικές συμπεριφορές.

Ακόμη, η συμμετοχή στην άθληση βοηθά τους μαθητές και στην ακαδημαϊκή τους πορεία. Αυτό συμβαίνει γιατί μέσα από το άθλημα τα παιδιά μαθαίνουν πώς να είναι πειθαρχημένα και πώς να επικεντρώνουν την προσοχή τους σε κάτι, καθώς και πώς να έχουν υπομονή όταν τα πράγματα δυσκολεύουν. Επίσης τα αθλήματα καλλιεργούν την εμπιστοσύνη, αυξάνουν τη συγκέντρωση και διδάσκουν στα παιδιά το πώς να ελέγχουν τα συναισθήματά τους. Τέλος, ο αθλητισμός για παιδιά είναι ευκαιρία για κοινωνικοποίηση και εκπαίδευση. Τα παιδιά μαθαίνουν να υπακούν στους κανόνες για το καλό της ομάδας, μαθαίνουν να σέβονται τα δικαιώματα των άλλων. Μαθαίνουν να ανταγωνίζονται σε υγιείς συνθήκες.

Αίολος Γλυφάδας: -Είναι προτιμότερο ένα παιδί να ασχοληθεί με κάποιο ομαδικό ή με κάποιο ατομικό άθλημα; Παίζει ρόλο ο χαρακτήρας του παιδιού στην επιλογή του αθλήματος; Πρέπει να επεμβαίνουν οι γονείς στην απόφαση του παιδιού; Τελικά η επιλογή του αθλήματος είναι απόφαση του ίδιου του παιδιού ή των γονέων του;

Μαρία Βερβέρη: -Η κατάλληλη επιλογή αθλήματος είναι σημαντική, καθώς απ’ αυτό εξαρτάται εάν τελικά το παιδί θα δεσμευτεί σε αυτή την δραστηριότητα. Η επιλογή του αθλήματος καλό είναι, να στηρίζεται στις επιθυμίες και στις δεξιότητες του παιδιού. Για παράδειγμα, ένα παιδί μικρής ηλικίας δεν έχει ακόμη αναπτύξει τις απαραίτητες δεξιότητες για να ασχοληθεί με οργανωμένα αθλήματα.

Οι γονείς δεν μπορούν να υποχρεώσουν το παιδί τους να ξεκινήσει τον αθλητισμό. Μπορούν ωστόσο, οι ίδιοι να λειτουργήσουν σαν πρότυπο, οπότε και να πείσουν τα παιδιά μέσα από το δικό τους παράδειγμα. Δηλαδή, οι γονείς μπορούν να αθλούνται μαζί με τα παιδιά τους, μπορούν να παρακολουθούν αθλητικές δραστηριότητες, να συζητούν γι αυτές κ.ο.κ. Πριν λοιπόν, εντάξουμε το παιδί σε κάποια αθλητική δραστηριότητα, πρώτα να σκεφτούμε τι είναι αυτό που ταιριάζει περισσότερο στην προσωπικότητά του, αν είναι κλειστό ή ανοιχτό παιδί, αν του αρέσουν τα ομαδικά παιχνίδια ή αν προτιμάει να παίζει μόνο του. Ακόμα χρειάζεται  να προσέξουμε αν είναι ώριμο και έτοιμο να ξεκινήσει κάποιο άθλημα ή όχι.

Αίολος Γλυφάδας: -Ποια είναι η καταλληλότερη ηλικία για ένα παιδί να ξεκινήσει τον αθλητισμό;

Μαρία Βερβέρη: -Η κατάλληλη ηλικία για να ξεκινήσει είναι όταν το παιδί κατανοεί τις οδηγίες που του δίνονται. Συνήθως, στην προσχολική ηλικία το παιδί κατακτά τις γνωστικές, κοινωνικές αλλά και κινητικές δεξιότητες, που το καθιστούν ικανό να εμπλακεί με κάποιο άθλημα.

Ωστόσο, δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι ο αθλητισμός είναι διασκέδαση.  Επομένως, ακόμη και παιδιά μικρότερης ηλικίας μπορούν να εμπλακούν στην άθληση, αρκεί να γίνει με έναν πιο χαλαρό και παιγνιώδη τρόπο.

Ώρες ώρες στην κερκίδα νιώθω να πνίγομαι με αυτά που βλέπω…

Αίολος Γλυφάδας: -Ποια είναι τα πιο συχνά λάθη που κάνουν οι γονείς σε ότι αφορά την ενασχόληση των παιδιών τους με τον αθλητισμό;

Μαρία Βερβέρη: -Η στήριξη των αθλητών από τους γονείς τους είναι καθοριστική. Ωστόσο, αρκετά συχνά οι γονείς υιοθετούν κάποιες συμπεριφορές που παρεμποδίζουν την εξέλιξη του παιδιού. Ενδεικτικά, αναφέρουμε κάποιες απ΄ αυτές παρακάτω. Δηλαδή, η υπερεμπλοκή (μπλέκονται στις διοικήσεις των συλλόγων για να λειτουργούν σαν ασπίδα στα παιδιά τους)και η τάση των γονιών να υποκαθιστούν τον προπονητή. Αυτή η υπερπροστασία των γονιών συχνά καταλήγει να υπομονεύει την αυτονομία και την ανεξαρτησία του παιδιού. Ακόμη, παρεμβαίνουν στους στόχους που έχει θέσει το παιδί σε συνεργασία με τον προπονητή του. Επίσης, συχνά οι γονείς αποδοκιμάζουν και κρίνουν πολύ αυστηρά την επίδοση του αθλητή – παιδιού τους. Έχουν υψηλές και μη ρεαλιστικές προσδοκίες.

Αίολος Γλυφάδας: -Πως μπορεί να χειριστεί ένας γονέας την κατάσταση όταν ένα παιδί αρχίζει να παραμελεί τις σχολικές του υποχρεώσεις για χάρη του αθλητισμού;

Μαρία Βερβέρη: -Για κάποια παιδιά το διάβασμα έρχεται δευτερεύον στα ενδιαφέροντα τους. Αρχικά, χρειάζεται να αποσαφηνίσουμε ποιος είναι ο λόγος (π.χ. μαθησιακές δυσκολίες, άγχος, έλλειψη κινήτρου, υψηλές προσδοκίες γονιών κλπ) που το παιδί παραμελεί τη μελέτη του. Συζητείστε επομένως, τους λόγους και προσπαθήστε να κάνετε μια συμφωνία μαζί του. Το παιδί χρειάζεται να συνειδητοποιήσει τις υποχρεώσεις και τις ευθύνες του αλλά και τις συνέπειες που θα έχει η όποια επιλογή του.

Θέλω η ομάδα που παίζει το παιδί μου να σαρώνει τα πάντα…

Αίολος Γλυφάδας: -Αθλητισμός ή πρωταθλητισμός; Ποια είναι η γνώμη μιας ψυχολόγου για τη ‘’μέγγενη του πρωταθλητισμού’’ σε μικρά παιδιά;

Μαρία Βερβέρη: -Το δίλημμα «Αθλητισμός ή Πρωταθλητισμός» σε παιδιά μικρής ηλικίας δεν χρειάζεται καν να τίθεται. Τα μικρά παιδιά δεν έχουν αναπτύξει ακόμη τις δεξιότητες για να ανταπεξέλθουν στις απαιτήσεις της συστηματικής προπόνησης. Δεν έχουν φτάσει ακόμα γνωστικά και συναισθηματικά, στο επίπεδο εκείνο που τους επιτρέπει να επεξεργαστούν δύσκολες συνθήκες και πιεστικά συναισθήματα. Δυσκολεύονται να διαχειριστούν την ήττα, τις απογοητεύσεις, τις πολλές ώρες προπόνησης.

Γι αυτό και όπως έχουμε αναφέρει παραπάνω, στα μικρά παιδιά η όποια ενασχόληση με τον αθλητισμό χρειάζεται να έχει παιγνιώδη χαρακτήρα και να λαμβάνει πάντα υπόψη την ηλικία του παιδιού. Διαφορετικά, η υπερβολική πίεση και η εντατική προπόνηση από νεαρή ηλικία, μπορεί να οδηγήσει στην διακοπή του αθλήματος.

Αίολος Γλυφάδας: -Πως μπορεί να καταφέρει μια Ακαδημία ποδοσφαίρου να κρατήσει μακριά το νοσηρό κλίμα που επικρατεί στο χώρο του ποδοσφαίρου στη χώρα μας;

Μαρία Βερβέρη: -Η βία στα γήπεδα είναι ένα βαθιά κοινωνικό φαινόμενο και μπορεί να εκφραστεί με διάφορους τρόπους, δηλαδή λεκτικά,  ψυχολογικά, σωματικά κλπ.

Για την αντιμετώπιση της βίας στα γήπεδα έχουν γίνει πολλές έρευνες αλλά και προσπάθειες για την καταστολή της. Η πολιτεία και οι αρμόδιοι φορείς χρειάζεται ωστόσο, να δώσουν μεγαλύτερη βαρύτητα στην βελτίωση της «ποδοσφαιρικής νοοτροπίας». Εκτός όμως των παραπάνω, η κάθε ακαδημία, το κάθε σωματείο μπορούν από την δική τους πλευρά να βοηθήσουν σε αυτό το εγχείρημα. Προσπαθώντας να εμφυσήσουν στους αθλητές τις αξίες του υγιούς αθλητισμού και του «Ευ Αγωνίζεσθαι».  Το «Ευ Αγωνίζεσθαι»  αφορά σε: Σεβασμός στην άποψη του άλλου, σεβασμός στην αθλητική διαδικασία, τήρηση στο ακέραιο των κανόνων του αθλήματος, σεβασμός στους συναθλητές και αντιπάλους, σεβασμός στους φιλάθλους, ενάντια στη βία κλπ. Καλλιεργώντας επομένως, τέτοιες αρχές και αξίες στους αθλητές αυξάνονται οι πιθανότητες να περιοριστούν τα φαινόμενα βίας στους αθλητικούς χώρους.

Είναι ευλογία η ενασχόληση με παιδιά και εφήβους…

Αίολος Γλυφάδας: –Είναι απαραίτητη η ύπαρξη ψυχολόγου σε μια Ακαδημία ποδοσφαίρου; Πόσο όμορφη αλλά και πόσο δύσκολη συνάμα είναι η απασχόληση ενός ψυχολόγου σε μια Ακαδημία ποδοσφαίρου;

Μαρία Βέρβερη: -Η παρουσία ενός ψυχολόγου σε μια ποδοσφαιρική ακαδημία είναι σημαντική. Η συμβολή του έγκειται κυρίως στην εκπαίδευση/εκμάθηση ψυχολογικών δεξιοτήτων, απαραίτητων για τον αθλητισμό. Οι ψυχολογικές δεξιότητες στον αθλητισμό, όπως και οι φυσιολογικές δεξιότητες μπορούν να καλλιεργηθούν έτσι ώστε να βελτιωθεί η επίδοση του αθλητή. Οι δεξιότητες αυτές αφορούν στη διαχείριση του άγχους, στην ανάπτυξη της αυτοπεποίθησης, ανάπτυξη θετικών συναισθημάτων, εξωτερικών και εσωτερικών κινήτρων, καλλιέργεια του αυτοέλεγχου κτλ. Μάλιστα, όσο μικρότερος  είναι ο αθλητής τόσο καλύτερα εξασκεί και αφομοιώνει τις ψυχολογικές τεχνικές, ώστε να έχει καλύτερη απόδοση.

Η ενασχόληση με τα παιδιά αλλά και τους εφήβους, είναι ευλογία. Η παιδική γαλήνη και αθωότητα σε παρασύρει και εσένα και σου δίνει άλλες αντοχές για να συνεχίζεις. Το να δουλεύεις με παιδιά απαιτεί υπομονή και επιμονή, ωστόσο η αγάπη, η εκτίμηση και το χαμόγελο που σου δίνουν, είναι η καλύτερη ανταμοιβή σε όποιες δυσκολίες συναντάς.

Το συμπέρασμα που βγαίνει από την τόσο ενδιαφέρουσα κουβέντα με την κ. Βερβέρη, την οποία και θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε για ακόμα μια φορά για τον χρόνο που μας διέθεσε και τις τόσο πολύτιμες συμβουλές της, είναι πωςπρέπει άφοβα να στέλνουμε τα παιδιά μας να αθληθούν. Είναι τόσο πολλά εκείνα που ένα παιδί μπορεί να κερδίσει με την ενασχόληση του με τον αθλητισμό που θα ήταν εγκληματικό να το αποτρέψουμε. Από τη στιγμή όμως που θα πάρουμε την απόφαση, θα πρέπει να κρατήσουμε τον εαυτό μας έξω από τις γραμμές που οριοθετούν τον αγωνιστικό χώρο αφήνοντας τους ειδικούς να κάνουν ότι καλύτερο μπορούν για τα παιδιά μας ανεμπόδιστοι και ελεύθεροι από πιέσεις και επεμβάσεις. Ο αθλητισμός είναι το ομορφότερο δευτερεύον πράγμα στον κόσμο και πρέπει κάθε παιδί να το βιώσει…

Τα πλεονεκτήματα της ομαδικής άθλησης

Ολοένα και περισσότερες έρευνες τα τελευταία χρόνια τονίζουν τη σπουδαιότητα της συμμετοχής των παιδιών στη ομαδική άθληση.  Είτε το άθλημα εξασκείτε στα πλαίσια του σχολείου είτε σε κάποιον εξωσχολικό σύλλογο, το σίγουρο είναι ότι το παιδί θα έχει αναρίθμητα πλεονεκτήματα. Πέρα από τα οφέλη της ομαδικής άσκησης στη φυσική κατάσταση του παιδιού, το παιδί θα ωφεληθεί και σε αρκετούς άλλους τομείς. Μέσα από την άθληση τα παιδιά διδάσκονται μαθήματα ζωής, όπως η επιμονή, υπομονή και πώς να δουλεύουν σκληρά για την επίτευξη του στόχου τους. Επίσης τα αθλήματα καλλιεργούν την εμπιστοσύνη, αυξάνουν τη συγκέντρωση και διδάσκουν στα παιδιά το πώς να ελέγχουν τα συναισθήματά τους. Παρακάτω αναλύονται κάποια από τα οφέλη του ομαδικού αθλήματος.

Φυσικά οφέλη

Η συμμετοχή σε κάποιο ομαδικό άθλημα μειώνει τις πιθανότητες παχυσαρκίας, ένα φαινόμενο με ανησυχητικά αυξητικές τάσεις. Επίσης, ο αθλητισμός μειώνει τον κίνδυνο καρδιακών παθήσεων και παθήσεων των οστών. Αν το παιδί συνεχίσει να αθλείται και κατά τη διάρκεια της εφηβείας, τότε έχει λιγότερες πιθανότητες να εμπλακεί στη χρήση ουσιών αλλά και γενικότερα σε παραβατικές συμπεριφορές.

Ακαδημαϊκά οφέλη

Εκτός από τα φυσικά οφέλη, οι έρευνες δείχνουν ότι, η συμμετοχή στην ομαδική άθληση βοηθά τους μαθητές και στην ακαδημαϊκή τους πορεία. Τα παιδιά που συμμετέχουν σε ομαδικά αθλήματα, είναι πιο πιθανό να συμμετέχουν και να δουλεύουν πιο πολύ στο σχολείο.  Αυτό συμβαίνει γιατί μέσα από το ομαδικό άθλημα τα παιδιά μαθαίνουν πώς να είναι πειθαρχημένα και πώς να επικεντρώνουν την προσοχή τους σε κάτι, καθώς και πώς να έχουν υπομονή όταν τα πράγματα δυσκολεύουν. Επίσης, τα παιδιά που ασχολούνται με τον ομαδικό αθλητισμό, μαθαίνουν από πολύ νωρίς πώς να διατηρούν την ισορροπία ανάμεσα στο σχολείο, στον αθλητισμό και τις κοινωνικές δραστηριότητες, με αποτέλεσμα να αποκτούν δεξιότητες οργάνωσης σε πολλούς τομείς της ζωής τους.

Συναισθηματικά οφέλη

Μέσα από τη συμμετοχή στον αθλητισμό χτίζεται η αυτοπεποίθηση και το παιδί αποκτά καλύτερη αυτοεικόνα. Η ικανοποίηση που βιώνουν οι αθλητές όταν μετά από ομαδική και σκληρή δουλειά, βλέπουν να ανταμείβονται οι προσπάθειες τους και να πραγματοποιούνται οι στόχοι τους, ενισχύει σε σημαντικό βαθμό την αυτοπεποίθηση τους. Επίσης μαθαίνουν να έχουν θάρρος και εμπιστοσύνη στον εαυτό τους και αποκτούν βαθύτερες αξίες που μόνο ο αθλητισμός μπορεί να διδάξει.

Κοινωνικά οφέλη

Τα ομαδικά αθλήματα μαθαίνουν στo παιδί την αξία του να δουλεύει συνεργατικά και ομαδικά. Μέσα από τα αθλήματα το παιδί έχει περισσότερες πιθανότητες να κάνει νέους φίλους και να πάρει σημαντικά μαθήματα ζωής. Μαθαίνει επίσης να επικεντρώνεται στο σύνολο της ομάδας και όχι μόνο στον εαυτό του. Επιπλέον «ακονίζει» δεξιότητες ζωής όπως η επιμονή και η υπομονή.

Κλείνοντας, λοιπόν να αναφέρουμε επιγραμματικά τί κερδίζει και τι αναπτύσσει το  παιδί μέσα από την ομαδική άθληση.

•             Φιλία και συντροφικότητα

•             Συνεργατικές δεξιότητες

•             Αρχηγικές δεξιότητες

•             Σεβασμό των συμπαικτών, ανωτέρων, αντιπάλων

•             Η αίσθηση του ανήκειν σε ομάδα

•             Αυτοπεποίθηση

•             Αυτοπειθαρχία

•             Σεβασμός του διαφορετικού

•             Κοινωνικές δεξιότητες.

Η ψυχολογία του Προπονητή

Ένα βράδυ ένας γέρος Cherokee έλεγε στον εγγονό του για μια μάχη που συμβαίνει στις ψυχές των ανθρώπων..

- Γιε μου η μάχη είναι ανάμεσα σε 2 "λύκους" μέσα μας.

Ο ένας είναι ο Κακός .. είναι ο θυμός, ο φθόνος, η ζήλια, η θλίψη, η τύψη, η αλαζονεία, η αυτολύπηση, η ενοχή, η κατωτερότητα, η ψευτιά, η ψεύτικη υπερηφάνεια, η υπεροχή και ο εγωισμός.

Ο άλλος είναι ο Καλός .. είναι η χαρά, η ειρήνη, η αγάπη, η ελπίδα, η γαλήνη, η ταπεινοφροσύνη, η καλοσύνη, η φιλανθρωπία, η συμπόνοια, η γενναιοδωρία, η αλήθεια, η ευσπλαχνία και η πίστη.

Ο εγγονός το σκέφτηκε ένα λεπτό και έπειτα ρώτησε τον παππού του: "Ποιος λύκος νικά;"

"Αυτός που τροφοδοτείς", του απάντησε ο παππούς του.

Έχεις αναρωτηθεί για τη δική σου εσωτερική μάχη, ποιον λύκο τροφοδοτείς συνειδητά ή ασυνείδητα; Ποιον από αυτούς φέρνεις μαζί σου και σε επηρεάζει στον αγωνιστικό χώρο;

Για να καταλάβεις τον αθλητή σου χρειάζεται πρώτα να καταλάβεις τον εαυτό σου. Να δεις τις σκέψεις που σε επηρεάζουν θετικά ή αρνητικά, που σου κάνουν σαμποτάζ, τις προσδοκίες που έχεις για την ομάδα σου για αυτή την αγωνιστική σεζόν, τα συναισθήματα που νιώθεις σε σχέση με αυτά. Να γίνεις ο παρατηρητής του εαυτού σου. Πόσα συναισθηματικά βάρη κουβαλάς από τον έξω κόσμο στον γηπεδικό σου κόσμο; Έχεις αναλογιστεί ότι οι σκέψεις επηρεάζουν άμεσα το πώς νιώθεις και συμπεριφέρεσαι; Σύμφωνα με τον Νευρογλωσσικό Προγραμματισμό[Neuro Linguistic Programming-NLP] πίεση και στρες δεν μας δημιουργούν οι καταστάσεις καθ’ αυτές αλλά ο τρόπος που ερμηνεύουμε αυτές τις καταστάσεις. Για παράδειγμα, αν σκεφτώ -κατά τη διάρκεια του αγώνα που η ομάδα μου είναι πίσω στη βαθμολογία- ότι θα δεχθώ αρνητικά σχόλια για τις προπονητικές επιλογές μου ή την έκβαση του αγώνα από δικούς μου ή άλλους ανθρώπους μπορεί να πιεστώ ψυχολογικά, να θυμώσω πιο εύκολα, να δείξω τον εκνευρισμό μου σε κάποιο παίχτη ή στο διαιτητή. Αν έχεις εκπαιδευτεί σε κάποιες ψυχολογικές τεχνικές, εκείνη τη στιγμή μπορείς να τις εφαρμόσεις και να ελέγξεις αυτές τις αρνητικές σκέψεις και να τις μετατρέψεις σε πιο βοηθητικές για τη συνέχεια του αγώνα ή και της προπόνησης.

Ο προπονητής, ιδίως στις μικρές ηλικίες, έχει το ρόλο του παιδαγωγού. Κράτα στο μυαλό σου ωστόσο, ότι ένας καλός ‘δάσκαλος’ θα σου δείξει κάτι αλλά δεν θα σε κατευθύνει στο που να κοιτάξεις. Η ενσυναίσθηση, η χωρίς όρους αποδοχή και η γνησιότητα του ενδιαφέροντος είναι στοιχεία που ο κάθε αθλητής χρειάζεται για να ακολουθήσει όσα του προτείνεις. Η ενσυναίσθηση αφορά το να μπορώ να μπω στα παπούτσια του αθλητή μου, να τον ακούσω, να καταλάβω τι νιώθει. Το γνήσιο ενδιαφέρον σου, ο αθλητής όχι μόνο θα το δει αλλά και θα το νιώσει. Ένας τρόπος για αυτό είναι να προτιμήσεις να κάνεις διάλογο με τον αθλητή ή τους αθλητές σου ακούγοντας τι έχουν να πούνε και παρουσιάζοντας και τη δική σου οπτική. Είναι σημαντικό να νιώθει ο αθλητής ότι τον υπολογίζουν ακόμα και όταν τα περισσότερα λεπτά είναι στον πάγκο.

Εφόσον αποκτάς επίγνωση του εαυτού σου μπορείς καλύτερα να καταλάβεις και να βοηθήσεις και τους αθλητές σου. Μέσα από αυτή τη διαδικασία ενισχύουμε τη Συναισθηματική νοημοσύνη τόσο του προπονητή όσο και του αθλητή. Τα πιο μεγάλα παιχνίδια γίνονται στις προπονήσεις για αυτό:

o    Όπως γράφεις σχόλια για τους παίχτες ή τις τεχνικές που εφαρμόσατε στο τέλος της προπόνησης κράτα και κάποιες σημειώσεις για σενα. Πού έπιασες τον εαυτό σου να υψώνει τον τόνο της φωνής, να ενοχλείται από σχόλια αθλητών άλλων ατόμων, που ένιωθες χαρούμενος. Όλα αυτά έχουν σαν στόχο να λειτουργείς πιο ενσυνείδητα[mindfulness]

o    Κράτα μια μικρή λίστα σημειώνοντας 2-3 πράγματα που σε κάνουν, στο τέλος της ημέρας, να νιώθεις ευγνωμοσύνη

Και ενώ συζητάμε και δίνουμε έμφαση στην ψυχολογία των αθλητών παραβλέπουμε ή μειώνουμε τη σημασία της ψυχολογίας των προπονητών [και των βοηθών τους-τεχνικό team]. Πράγματι είναι σημαντική όχι μόνο η ψυχολογική εκπαίδευση αλλά και ο χρόνος που θα δοθεί σε προπονητή-τεχνικό team, σε μια συστηματική βάση, να μοιραστούν με τον ψυχολόγο εμπειρίες, σκέψεις, συναισθήματα και εναλλακτικούς τρόπους διαχείρισης των αρνητικών σκέψεων και αποφόρτισης.

Ένας καλός προπονητής μιλά, σχολιάζει, εξηγεί ..

Ένας προπονητής που διαφοροποιείται από όλους τους άλλους ΕΜΠΝΕΕΙ ..

Πηγή: www. coachbasketball.gr 

Το άγχος των αθλητών.

Πολύ συχνά ακούμε από τους γύρω μας αλλά και από εμάς τους ίδιους τη λέξη «άγχος». Το άγχος έχει γίνει κυρίαρχο κομμάτι της καθημερινότητας μας και έχει εισβάλλει σε όλους τους τομείς, οικογενειακό, επαγγελματικό, κοινωνικό αλλά και στον αθλητισμό.

Στο παρόν κείμενο θα προσπαθήσουμε να αναλύσουμε το άγχος στον αθλητισμό. Είναι λογικό να συμβαίνει, πώς εκδηλώνεται και πώς μπορεί ο αθλητής να το αντιμετωπίσει;

Όλοι οι αθλητές, είτε επαγγελματίες είτε ερασιτέχνες βάζουν στόχους και έχουν απαιτήσεις. Στην προσπάθεια υλοποίησης του στόχου τους δημιουργείται το άγχος, το οποίο προέρχεται τόσο από εσωτερικούς όσο και από εξωτερικούς παράγοντες. Το πόσο πολύ θα αγχωθεί ένας αθλητής, όπως και ο τρόπος διαχείρισης του άγχους έχει κυρίως να κάνει με τον χαρακτήρα του κάθε ατόμου και τις εμπειρίες που τη συνθέτουν.

Που οφείλεται το άγχος των αθλητών;

Η βασική πηγή άγχους του αθλητή είναι ο φόβος του αποτελέσματος του αγώνα. Αυτό συμβαίνει είτε επειδή ο αθλητής είχε κάποιες παρελθοντικές εμπειρίες αποτυχίας είτε αισθάνεται ότι δεν έχει προετοιμαστεί σωστά. Πολλές φορές επίσης τους φοβίζει το επίπεδο των αντιπάλων, όσο πιο ικανούς θεωρούν τους αντιπάλους τους τόσο περισσότερο άγχος έχουν.  Πολλοί αθλητές αναφέρουν ότι τους αγχώνουν οι φίλαθλοι, ο προπονητής, οι γονείς τους με τις απαιτήσεις που έχουν από αυτούς. Γίνεται, λοιπόν, αντιληπτό ότι το άγχος των αθλητών ουσιαστικά πηγάζει από τον ίδιο τους τον εαυτό και τις αρνητικές σκέψεις που μπορεί να κάνουν και από την έλλειψη αυτοπεποίθησης.

Ωστόσο, θα ήθελα να διευκρινίσω ότι η λύση στο άγχος δεν είναι να πάει στον αγώνα χαλαρός και ότι γίνει. Εδώ, χρειάζεται προσοχή! Η απάθεια, η αλαζονεία και η πλήρης χαλάρωση μόνο αρνητικά αποτελέσματα μπορούν να φέρουν. Σύμφωνα με τη θεωρία στην αθλητική ψυχολογία, το άγχος σε ένα αγώνα μπορεί να αποδειχτεί ωφέλιμο. Αρκεί ο κάθε αθλητής εξατομικευμένα, να εντοπίσει τα ωφέλιμα επίπεδα άγχους για τον εαυτό του. Ένας καλός αθλητής την ένταση που νοιώθει από το άγχος μπορεί να τη μετατρέψει σε ενέργεια για τον αγώνα. Έρευνες αποδεικνύουν ότι οι αθλητές αποδίδουν καλύτερα όταν βρίσκονται μεταξύ των συναισθημάτων της αυτοπεποίθησης και του «ωφέλιμου» άγχους.

Συμπτώματα άγχους που παρουσιάζουν συχνά οι αθλητές:

Ψυχολογικά συμπτώματα

·                         Ανησυχία

·                         Αίσθημα ανικανότητας

·                         Έλλειψη συγκέντρωσης

·                         Έντονη σύγχυση

·                         Πολλές και έντονες αρνητικές σκέψεις

Σωματικά συμπτώματα

·                         Ταχυκαρδία

·                         Τρέμουλο

·                         Αύξηση ρυθμού αναπνοής

·                         Στομαχικές διαταραχές

·                         Εφίδρωση

Προτάσεις αντιμετώπισης άγχους:

Είναι σημαντικό ο αθλητής να μπορεί να αναγνωρίσει τα συμπτώματα του άγχους και να τα ερμηνεύει σαν μια φυσιολογική προετοιμασία του νου αλλά και του σώματος για τον επικείμενο αγώνα.

Μια καλή τεχνική πριν το αγώνισμα είναι η χρησιμοποίηση τεχνικών χαλάρωσης με βαθιές αναπνοές. Επίσης, ο αθλητής χρειάζεται να προσέξει πολύ τις σκέψεις που κάνει πριν από τον αγώνα. Δεν θα τον βοηθήσει τη δεδομένη στιγμή, να σκέφτεται τους αντιπάλους ή το αποτέλεσμα. Το μόνο που χρειάζεται να κάνει είναι να συγκεντρωθεί στην δική του προσωπική επίδοση. Επίσης, κατά την διάρκεια του αγώνα δεν έχει νόημα να σκέφτεται τις λανθασμένες κινήσεις γιατί έτσι χάνει την συγκέντρωση του. Μετά τον αγώνα ο αθλητής έχει όλο το χρόνο να σκεφτεί τί δεν πήγε καλά και να το διορθώσει την επόμενη φορά

Κλείνοντας, να τονίσουμε ότι για να καταπολεμήσει ένας αθλητής το άγχος χρειάζεται να το δουλεύει καθημερινά και να δοκιμάζει τεχνικές χαλάρωσης κατά την διάρκεια της προπόνησης, έτσι ώστε να αναπτυχθούν σωστά και αποτελεσματικά. Το άγχος δεν μπορεί να φύγει έτσι απλά, ο αθλητής χρειάζεται να εξασκηθεί στις τεχνικές αντιμετώπισης του.