Διαταραχή Διαγωγής. Όταν το παιδί χτυπά, κλέβει, τρομοκρατεί, απειλεί...

«Ο Γιώργος είναι 10 ετών, προκαλεί προβλήματα με τη συμπεριφορά του τόσο στο οικογενειακό όσο και στο σχολικό και ευρύτερο κοινωνικό περιβάλλον. Εμπλέκεται συνεχώς σε καβγάδες… Είναι ανυπάκουος και βρίζει τους γονείς του και τη δασκάλα του. Χάνει εύκολα την ψυχραιμία  του… Προκαλεί διάφορες ζημιές και κλέβει χρήματα από τους γονείς του. Όταν το μαλώνουν, λέει ψέματα και κατηγορεί τους άλλους. Παρά το γεγονός ότι πρόκειται για έξυπνο παιδί, οι σχολικές του επιδόσεις είναι πολύ χαμηλές και οι δάσκαλοι απειλούν να τον διώξουν από το σχολείο γιατί παρεμποδίζει την ομαλή διεξαγωγή του μαθήματος… Ο Γιώργος είναι ένα παιδί με διαταραχή διαγωγής.»

Η διαταραχή αυτή χαρακτηρίζεται από συμπεριφορά που παραβιάζει τα δικαιώματα των άλλων, όπως ψέματα, κλοπές ή απάτες. Τα διαγνωστικά κριτήρια για την διαταραχή αυτή ομαδοποιούνται σε τέσσερις βασικές κατηγορίες. Η πρώτη είναι η επιθετικότητα σε ανθρώπους και ζώα(εκφοβισμός, άσκηση σωματικής βίας, εξαναγκασμό σε σεξουαλική δραστηριότητα κλπ). Η δεύτερη κατηγορία είναι η καταστροφή ιδιοκτησίας, η οποία εκδηλώνεται με την πρόκληση φωτιάς ή με άλλο τρόπο. Η τρίτη κατηγορία είναι η απάτη ή κλοπή η οποία εκδηλώνεται με διάρρηξη, κλοπή αντικειμένων και επανειλημμένα ψεύδη. Τέλος, η τέταρτη κατηγορία είναι οι συχνές παραβιάσεις κανόνων, η απομάκρυνση από το σπίτι για μεγάλο χρονικό διάστημα και οι συχνές αδικαιολόγητες απουσίες από το σχολείο.

Διακρίνονται δύο τύποι Διαταραχής της Διαγωγής: Με έναρξη στην Παιδική Ηλικία (πριν τα 10) και με έναρξη στην Εφηβική Ηλικία (μετά τα 10).

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ

Η αιτιολογία της διαταραχής, αν και βασικά άγνωστη, οπωσδήποτε είναι πολυπαραγοντική. Ο κίνδυνος εμφάνισης της διαταραχής αυξάνει σε παιδιά που έχουν γονείς με  εξάρτηση από αλκοόλ ή έχουν οι ίδιοι ιστορικό διαταραχής της Διαγωγής. Επίσης η σωματική ή σεξουαλική κακοποίηση, η έλλειψη γονικής επίβλεψης, η σκληρή διαπαιδαγώγηση, η παρέα  με συνομήλικους με παραβατική συμπεριφορά, ο χωρισμός ή το διαζύγιο των γονιών, τα κοινωνικό-οικονομικά προβλήματα στην οικογένεια, η εγκατάλειψη ή  παραμέληση είναι κάποιοι παράγοντες που σύμφωνα με μελέτες ,έχουν ενοχοποιηθεί ενισχύοντας την υπόθεση τόσο της γενετικής όσο και της περιβαλλοντικής συμμετοχής στην προδιάθεση και εμφάνιση των διαταραχών αυτών.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ

Η θεραπεία των ατόμων  με αυτή τη διαταραχή ποικίλλει ανάλογα με την ηλικία τους, τα συμπτώματα που παρουσιάζουν, τη συνύπαρξη άλλων διαταραχών, της κατάστασης της οικογένειας και τη διανοητική, συναισθηματική και κοινωνική κατάστασης τους. Συστήνονται ατομικές θεραπείες για το παιδί αλλά και οικογενειακή θεραπεία. Οι γονείς πρέπει να εκπαιδευτούν για να αντιμετωπίζουν τις «ορμές» του παιδιού και έχει μεγάλη σημασία να ενισχυθούν τα θετικά χαρακτηριστικά του παιδιού. Αν το περιβάλλον δεν συνεργαστεί η πορεία του παιδιού δεν έχει καλή πρόγνωση.

Κλείνοντας, θα πρέπει να γίνει κατανοητό ότι η επιθετική συμπεριφορά είναι απλά το σύμπτωμα μια κατάστασης Πίσω από την επιθετικότητα βρίσκεται ένα παιδί ή ένας έφηβος που δεν .μπορεί να διαχειριστεί μία στρεσογόνο κατάσταση  και που έχει ανάγκη για περισσότερη προσοχή και αγάπη.

(Βιβλιογραφία: Βασικά στοιχεία της Κλινικής Ψυχιατρικής, Νίκος Μάνος)

Παιχνίδια ανάλογα με την ηλικία των παιδιών

Τα Χριστούγεννα πλησιάζουν και αρκετοί γονείς ψάχνουν να πάρουν δώρα και παιχνίδια που να ευχαριστήσουν τα παιδιά τους. Αναρωτιούνται: «Ποιο είναι το ιδανικό δώρο;», «Τι ταιριάζει στην ηλικία του;», «Να πάρω ό,τι μου ζητήσει ή να πάρω κάτι εκπαιδευτικό;».

Παρακάτω αναφέρουμε με συνοπτικό τρόπο, τα κατάλληλα παιχνίδια ανα αναπτυξιακό στάδιο, που θα βοηθήσουν το παιδί να αναπτυχθεί, να μάθει και να διαμορφώσει σε σημαντικό βαθμό την προσωπικότητα του.

Κατά τον πρώτο χρόνο της ζωής του, το μωρό αναπτύσσει τις αισθήσεις του και αρχίζει να αντιλαμβάνεται και να εξερευνά το περιβάλλον γύρω του μέσω αυτών. Για την ηλικία αυτή, επιλέξτε παιχνίδια με ζωντανά χρώματα που τραβούν το βλέμμα, την ακοή και την αφή του παιδιού. Για παράδειγμα, βιβλία από ύφασμα με μεγάλες εικόνες και έντονες αντιθέσεις, κουδουνίστρες, μαλακά ζωάκια, κούκλες ή μπάλες, μουσικά παιχνίδια κλπ.

Στη συνέχεια, κατά τον 2^ο χρόνο, το παιδί γίνεται πιο κινητικό, αποκτά μια πρώτη «αυτονομία», γίνεται πιο απαιτητικό και δραστήριο. Τα παιχνίδια γι’ αυτή την ηλικιακή ομάδα θα πρέπει να είναι ασφαλή και ανθεκτικά. Επιλέξτε λοιπόν, απλά παζλ με μεγάλα κομμάτια, βιβλία διαφόρων υφών, παιχνίδια που τα παιδιά σπρώχνουν και τραβούν, κούκλες όλων των μεγεθών, μπλοκ ζωγραφικής, κύβοι που τους τοποθετεί στο κατάλληλο άνοιγμα κουτιού, αυτοκίνητα και φορτηγά, παιχνίδια για να σκάβει κλπ.

Στη ηλικία των 3 έως 5 χρονών, το παιδί αποκτά ακόμη μεγαλύτερο έλεγχο και στην κίνηση αλλά και στον λόγο. Είναι η ηλικία των πολλών «ΓΙΑΤΙ», το παιδί έχει πολλές απορίες και περιέργεια. Αρχίζει  πλέον, να έχει κοινωνικές συναναστροφές και εκτός σπιτιού (Παιδικός Σταθμός, Νηπιαγωγείο). Σε αυτή την ηλικιακή ομάδα τα παιχνίδια μπορούν να είναι δημιουργικά ή να μιμούνται τις συμπεριφορές και τους ρόλους είτε των γονιών είτε μεγαλύτερων παιδιών. Δηλαδή, παζλ με λίγα κομμάτια, βιβλία για αφήγηση ιστοριών, τουβλάκια, παιδικά εργαλεία, εκπαιδευτικά τραπεζάκια, που το παιδί μαθαίνει διάφορα, υλικά για  παιχνίδια ρόλων (καροτσάκια, κουκλόσπιτο, κούκλες-μαριονέτες, παιδικά κουζινικά σκεύη), χειροτεχνίες (να κόβει και να κολλάει) και ζωγραφική (πινέλα, κιμωλία, ξυλομπογιές, μαρκαδόρους).

Στην ηλικία των 5 έως 10 χρόνων, τα παιχνίδια θα πρέπει πια να συμβαδίζουν με τις κλίσεις και τα ενδιαφέροντα του παιδιού. Τα παιχνίδια θα πρέπει να είναι ενισχυτικά και να τροφοδοτούν τη δημιουργικότητα και την φαντασία του παιδιού. Αθλητικός εξοπλισμός, σχοινάκι, ποδήλατα, επιτραπέζια παιχνίδια, ομαδικά παιχνίδια, παιχνίδια για την εκμάθηση αριθμών, γραμμάτων, γραφής, σύνθετα παζλ, είναι κατάλληλα γι΄ αυτή την ηλικία.

Τέλος, τα παιδιά κατά τη διάρκεια της προεφηβικής και εφηβικής περιόδου συνεχίζουν να αναπτύσσουν τις ικανότητές τους σε πολλά από τα αθλήματα, παιχνίδια, και δραστηριότητες. Ως εκ τούτου, ψάχνουν για μια νέα σειρά από δραστηριότητες για να ενισχύσει ακόμη περισσότερο τις δεξιότητες τους. Ιδανικά γι’ αυτές τις ηλικίες είναι τα διάφορα χόμπυ και οι επιστημονικές ενασχολήσεις. Παιχνίδια στους υπολογιστές, συναρμολογήσεις, κατασκευές, επιτραπέζια παιχνίδια, αθλητικός εξοπλισμός.

Προσαρμογή από proseggisi.gr

Πρέπει να επαναλάβει το νηπιαγωγείο;

Τα συνομήλικα παιδιά δεν αναπτύσσουν τις δεξιότητες ταυτοχρόνως, αλλά σε διαφορετικά στάδια ανάπτυξής τους το καθένα, με αποτέλεσμα το νηπιαγωγείο να καλείται να παράσχει εκπαίδευση σε παιδιά με ποικίλες διαφορές στις ανάγκες καθώς και στις δεξιότητες που έχουν αναπτύξει.

Ο νηπιαγωγός προτείνει
Τα τελευταία χρόνια όλο και περισσότεροι γονείς στη χώρα μας, όπως και στο εξωτερικό (όπου η επανάληψη της τάξεως καλείται retention), καλούνται, μετά από πρόταση του νηπιαγωγού, να σκεφτούν το ενδεχόμενο να επαναλάβει το παιδί τους το νηπιαγωγείο αντί να προχωρήσει στο δημοτικό σχολείο. Οι λόγοι που οι νηπιαγωγοί προβάλλουν είναι συχνά η ανωριμότητα, η υπερκινητικότητα και άλλα προβλήματα σχετικά με την ψυχοκινητική ανάπτυξη του παιδιού. Προφανώς πίσω από αυτήν την πρόταση-συμβουλή του παιδαγωγού βρίσκεται η σύμφωνη γνώμη του παιδοψυχολόγου, ενώ η όλη προσέγγιση είναι στηριγμένη στο ανεπτυγμένο ενδιαφέρον της επιστήμης για την ανάπτυξη και εκπαίδευση των παιδιών.


Η δυσκολία των γονέων να συναινέσουν
Καμία όμως τέτοια κίνηση στην εκπαίδευση του παιδιού δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί χωρίς τη συγκατάθεση των γονέων. Η θέση των γονέων είναι πολύ δύσκολη, καθώς έχουν να αντιμετωπίσουν:

•     Τη σκέψη ότι ενώ το παιδί τους είναι ευφυές, διακόπτεται η αναμενόμενη πρόοδος του και ότι το παιδί χρειάζεται στήριξη, επαγγελματική βοήθεια και πίστωση χρόνου προκειμένου να φθάσει σε ετοιμότητα για το δημοτικό σχολείο.
•     Την αγωνία ότι το πρόβλημα είναι ενδεχομένως σοβαρότερο και ότι θα απαιτηθεί να υποβληθεί το παιδί σε σειρά επισκέψεων σε ειδικούς για πιθανή διάγνωση μαθησιακών διαταραχών και άλλων προβλημάτων.
•     Την αγωνία ότι η ψυχολογία του παιδιού θα τραυματιστεί, καθώς οι συνομήλικοι φίλοι του από το νηπιαγωγείο προχωρούν στην επόμενη βαθμίδα ενώ εκείνο παραμένει στάσιμο για λόγους που είναι αδύνατον να του εξηγήσει κανείς.Εάν η επιστημονική άποψη ήταν ξεκάθαρη σε αυτό το θέμα και η επανάληψη του νηπιαγωγείου ήταν ομόφωνα η ενδεικνυόμενη λύση σε ζητήματα ψυχοκινητικής και κοινωνικής ανάπτυξης, καθώς και στην πρόσληψη γνώσεων, τότε θα ήταν κυρίως οι γονείς που θα έπρεπε να ξεπεράσουν τους φόβους τους και με ηρεμία να παράσχουν στο παιδί τη φροντίδα που χρειάζεται σε συνεργασία με τους ειδικούς, τους νηπιαγωγούς και τους παιδοψυχολόγους.

Η μία άποψη: Υπέρ της επανάληψης του νηπιαγωγείου
Ωστόσο, φαίνεται ότι δεν υπάρχει ομοφωνία μεταξύ των ειδικών. Η μία άποψη, λοιπόν, είναι ότι η επανάληψη της φοίτησης στο νηπιαγωγείο θα δώσει στο παιδί την απαιτούμενη ευκαιρία να αναπτύξει τις δεξιότητες εκείνες που χρειάζεται ώστε να μεταβεί στο δημοτικό σχολείο. Οι επιστήμονες που είναι υπέρ αυτής της άποψης θεωρούν ότι σε αυτήν τη νεαρή ηλικία και πριν ενταχθεί στο σύστημα του δημοτικού σχολείου το παιδί δεν έχει αναπτύξει πλήρως την αίσθηση της χρονικής διαδοχής των τάξεων και επομένως δεν θα πληγωθεί από τη μη μετάβασή του στο δημοτικό σχολείο.

Η άλλη άποψη: Κατά της επανάληψης του νηπιαγωγείου
Απέναντι στην άποψη αυτή, υπάρχει η άλλη, εκφρασμένη και αυτή σε έρευνες ειδικών: Η έρευνα πράγματι έχει δείξει ότι υπάρχουν παιδιά που ωφελούνται από την επανάληψη. Αυτά είναι συνήθως παιδιά που έχουν συνολικά σημαντική καθυστέρηση στην ανάπτυξή τους ή παιδιά που για ποικίλους λόγους (όπως μετακόμιση, μακροχρόνια ασθένεια) έχουν χάσει πολλές ημέρες από το πρόγραμμα του νηπιαγωγείου. Ωστόσο, πολλά από τα παιδιά που επαναλαμβάνουν το νηπιαγωγείο δεν καλύπτουν το «κενό» όπως αναμενόταν.

Επίσημοι φορείς στις Ηνωμένες Πολιτείες, όπως το NAEYC, NationalAssociation for the Education of Young Children (Εθνική Ένωση για την Εκπαίδευση των Μικρών Παιδιών), και η NASP, NationalAssociationofSchoolPsychologists (Eθνική Ένωση Σχολικών Ψυχολόγων), συμβουλεύουν ότι στις περισσότερες περιπτώσεις η καλύτερη λύση για το παιδί είναι να του προσφερθεί στήριξη από ειδικούς μέχρι να αποφοιτήσει από το νηπιαγωγείο, κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού και στην πρώτη τάξη του δημοτικού σχολείου. Η ειδικός SandraRief επισημαίνει ότι τα παιδιά που απλώς επαναλαμβάνουν το νηπιαγωγείο χωρίς να έχουν βοήθεια από ειδικούς, εξακολουθούν να έχουν αδυναμίες που δεν έχουν αντιμετωπιστεί, ενώ η στάση του παιδιού απέναντι στο σχολείο επηρεάζεται από την παραμονή του στην ίδια τάξη και είναι πιθανόν στο μέλλον να αντιπαθήσει το σχολείο, να νιώσει άσχημα με τον εαυτό του και να αναπτύξει αντικοινωνική συμπεριφορά μέσα στο σχολείο.


 πηγή:greekschools.net


Δείτε σχετικά: 

Εσωστρεφή και ντροπαλά παιδιά

            Υπάρχουν παιδιά τα οποία ανάλογα με την κοινωνική τους συμπεριφορά μπορούν να χαρακτηριστούν είτε σαν εξωστρεφή είτε σαν εσωστρεφή. Τα εξωστρεφή παιδιά είναι εκείνα τα οποία προτιμούν την παρέα πολλών ατόμων, εκφράζουν ανοιχτά τις προτιμήσεις τους και διεκδικούν αυτά που θέλουν. Από την άλλη, τα εσωστρεφή παιδιά είναι ντροπαλά και πιο μαζεμένα. Δεν αντιδρούν έντονα στις αλλαγές του περιβάλλοντος, φαίνονται να διακατέχονται από κάποιες ανασφάλειες και φόβους, δεν υπερασπίζονται τον εαυτό τους και δεν διεκδικούν πράγματα.

            Το ότι ένα παιδί κάποιες φορές δυσκολεύεται να υπερασπιστεί τον εαυτό του μπορεί να οφείλεται σε πολλούς λόγους. Για παράδειγμα, μπορεί απλώς να πρόκειται για ένα παιδί ευαίσθητο το οποίο χρειάζεται περισσότερη στήριξη. Μπορεί πάλι να πρόκειται για ένα χαρακτήρα που φοβάται εύκολα ή για ένα χαρακτήρα υποχωρητικό. Ή μπορεί απλώς κάποιο οικογενειακό γεγονός (όπως διαζύγιο, αποχωρισμός ή θάνατος ενός αγαπημένου προσώπου) να το έχει φοβίσει και να το έχει αποσυντονίσει.

            Είναι σημαντικό, λοιπόν, ένας γονέας που αντιλαμβάνεται ότι το παιδί του είναι ιδιαίτερα εσωστρεφές, να προσπαθήσει να το βοηθήσει και να του τονώσει την αυτοπεποίθηση του. Συνήθως αυτά τα παιδιά δυσκολεύονται στις κοινωνικές σχέσεις, βιώνουν μοναξιά και βρίσκονται σε αυξημένο κίνδυνο να εμφανίσουν κατάθλιψη μελλοντικά.

            Τι μπορείτε να κάνετε εσείς για το παιδί σας:

• Επικοινωνήστε μαζί του με ειλικρίνεια και ενδιαφέρον. Εκδηλώστε την αγάπη σας όχι μόνο με λόγια, αλλά και με φιλιά και χάδια.
• Δώστε του το καλό παράδειγμα. Τα παιδιά μιμούνται τις συμπεριφορές των γονιών τους. Δείξτε του ότι εσείς σέβεστε τον εαυτό σας και το ίδιο θα κάνει και εκείνο.
• Προσπαθήστε να μην συγκρίνετε την συμπεριφορά του και τις επιδόσεις του με τα αδέρφια του αλλά και με άλλα παιδιά. Μέσω της σύγκρισης όχι μόνο δεν βελτιώνονται οι επιδόσεις του παιδιού, αλλά κλονίζεται και η αυτοεκτίμηση του.
• Η υπερπροστασία βλάπτει. Αποφύγετε τις συνηθισμένες αναφορές του τύπου: «Προσοχή, θα πέσεις, θα βραχείς, θα χτυπήσεις...». Προσπαθήστε να μην του στερείτε τις πρωτοβουλίες και κάνετε τα πάντα εσείς. Γιατί έτσι ενισχύετε την παθητικότητα του.
• Ομολογήστε με κάθε ειλικρίνεια πως κάποια από τα πράγματα που το τρομάζουν, τα έχετε ζήσει κι εσείς στο παρελθόν. Τα παιδιά καθησυχάζονται πολύ όταν συνειδητοποιούν πως τα πρόσωπα που θεωρούν σημαντικά (όπως οι γονείς, οι θείοι ή τα αδέρφια) έχουν περάσει ανάλογες δυσκολίες με τις δικές τους.
• Να θυμάστε να επιβραβεύετε ακόμα και μια μικρή πρόοδο.
• Ενθαρρύνετε το παιδί σας να εκφράζει χωρίς φόβο τις απόψεις του και να εξωτερικεύει ξεκάθαρα τα συναισθήματά του.
• Μάθετε του πως αξίζει πολλά, ανεξάρτητα με το πόσο αποδίδει. 

Πιπιλάει το δάκτυλο του; Πως θα κόψει αυτή τη συνήθεια;

Οι στοματικές έξεις κατά την διάρκεια της βρεφικής ηλικίας αποτελούν φυσιολογικό κομμάτι της πρώιμης ανάπτυξης του παιδιού, η οποία μπορεί να παρατηρηθεί ακόμα και από την εμβρυική ζωή.

 Περίπου το 70%-90% των βρεφών χρησιμοποιούν το πιπίλισμα του δακτύλου η την πιπίλας για να υποκαταστήσουν την θηλή και να αντιμετωπίσουν έτσι το άγχος αποχωρισμού από την μητέρα τους. Η συχνότητα αυτή μειώνεται με το πέρασμα του χρόνου, έτσι ώστε στο 4ο με 5ο χρόνο η μεγάλη πλειονότητα των παιδιών να έχει αφήσει μόνο του αυτή την συνήθεια, έχοντας μάθει να διαχειρίζεται το άγχος του. Σε σύγκριση με την χρήση της πιπίλας, το πιπίλισμα του δακτύλου είναι πολύ πιο πιθανό να παραμείνει και μετά τα τέσσερα έτη, όπου μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα την φυσιολογική λειτουργία και σύγκλιση των δοντιών, καθώς επίσης και στην εμφάνιση και αισθητική του προσώπου.

Η διακοπή αυτής της συνήθειας είναι χρήσιμο να διακοπεί μέχρι την ηλικία των 3 ετών, καθώς μέχρι τότε οι επιπτώσεις στην ανάπτυξη των δοντιών του παιδιού είναι μηδαμινές. Ο τρόπος που θα πρέπει να αντιμετωπιστεί εξαρτάται από την συχνότητα και την ένταση του πιπιλίσματος. Θα πρέπει να έχετε υπόψη πάντα ότι τα μεγάλα παιδιά είναι δυσκολότερο να κόψουν το πιπίλισμα από τα μικρότερα παιδιά, τα κορίτσια δυσκολεύονται περισσότερο από τα αγόρια και ότι είναι πιο δύσκολο να κοπεί η συνήθεια αν είναι παρούσα στο μεγαλύτερο μέρος της καθημερινότητάς του παιδιού σας.

Ορισμένες στρατηγικές αντιμετώπισης περιλαμβάνουν:

• Την διακοπή οποιασδήποτε συμπεριφοράς ή επίπληξης που γεμίζει άγχος το παιδί και τελικά ενισχύει το πιπίλισμα του δακτύλου.
• Προσπαθήστε να μειώσετε όποια πηγή μπορεί να προκαλεί άγχος στην ζωή του παιδιού σας. Μειώστε τον χρόνο που βλέπει τηλεόραση, προσπαθήστε να έχετε σταθερές ώρες φαγητού και γενικά προσπαθήστε να εφαρμόσετε μια ρουτίνα στην καθημερινότητά του, ιδιαίτερα προ του ύπνου.
• Χρησιμοποιείστε μια σειρά από θετικές επιβραβεύσεις για να αποφύγετε το πιπίλισμα (πχ η χρήση αυτοκόλλητων για την συμπλήρωση μιας εικόνας) και ταυτόχρονα χρησιμοποιήστε κάποιο προϊόν με πικρή γεύση για επάλειψη του αντίχειρα. Κάποιες φορές μπορείτε να χρησιμοποιήσετε και γάντια, τα οποία θα το εμποδίζουν-όσο είναι δυνατόν- να επιδίδεται άνετα στην συνήθειά του.
• Σε περίπτωση που οι παραπάνω πρακτικές δεν φέρουν το επιθυμητό αποτέλεσμα και η διακοπή είναι πολύ δύσκολη, ο ορθοδοντικός μπορεί να εφαρμόσει ειδικά σχεδιασμένα μηχανήματα στην στοματική κοιλότητα τα οποία παρεμβαίνουν στην μηχανική κίνηση του πιπιλίσματος, έτσι ώστε να αποθαρρυνθεί το παιδί και να διακόψει την κακή αυτή πρακτική.

Το πιπίλισμα του δακτύλου είναι μια πολύ συχνή συνήθεια της παιδικής ηλικίας. Πολύ συχνά η διακοπής της γεμίζει άγχος τους γονείς, καθώς πιστεύουν ότι είναι μια χρονοβόρα και επίπονη διαδικασία, γεμάτη άγχος και κλάμα. Όμως με σωστούς χειρισμούς, υπομονή και επιμονή, τελικά το παιδί θα αφήσει πίσω του αυτή την κακή συνήθεια χωρίς καμία επίπτωση στην μετέπειτα ανάπτυξή του.

Αντωνογεώργος Γεώργιος,
Παιδίατρος (www.paidiatros-ath.gr)

activekids.gr

Συμβουλές αντιμετώπισης των ξεσπασμάτων οργής των παιδιών.

          Όταν ο μικρός σας άγγελος θυμώνει και ξεσπά τσιρίζοντας, χτυπώντας ή σέρνεται στο πάτωμα σα να ήρθε το τέλος του κόσμου... τί κάνετε;

Στρατηγικές για να αποφεύγετε την  εμφάνιση ή την επανεμφάνιση των ξεσπασμάτων οργής:

• Ελαττώστε τις καταστάσεις που σας αναγκάζουν να λέτε «όχι» και αποθηκεύστε αντικείμενα που σπάνε

• Χρησιμοποιείστε την απόσπαση προσοχής: Όταν η ένταση ανεβαίνει, οδηγήστε την  προσοχή του παιδιού σας σε μια πιο αποδεκτή δραστηριότητα.

• Παρουσιάστε επιλογές μέσα στα όρια του αποδεκτού πχ «θέλεις να φορέσεις τις μπλε ή τις κόκκινες πιτζάμες σου;

• Διαλέξτε σε ποιες διαφωνίες θα δώσετε περισσότερο επιμονή: Όσο πιο σημαντικό το θέμα, τόσο περισσότερο πρέπει να επιμείνετε στην αρχική σας άποψη

• Όταν το μικρό παιδί σας ξεσπάσει, μείνετε κοντά του, για να σας βλέπει και συνεχίστε τη καθιερωμένη σας ασχολία Μερικά παιδιά χρειάζονται να τα κρατάς αγκαλιά για να αποκτήσουν τον έλεγχο

• Για ένα μεγαλύτερο παιδί, καθιερώστε τον κανόνα να πηγαίνει στο δωμάτιο του για να ηρεμήσει

• Σκεφτείτε ότι πολλές φορές δεν μπορείτε να το βοηθήσετε γιατί δεν ελέγχετε τα δικά σας συναισθήματα

• Χρησιμοποιείστε εκφράσεις όπως « έχεις χάσει τον έλεγχο» αντί για «είσαι ένα κακό παιδί» και επιβραβεύστε τον όταν καταφέρει να το ελέγξει

• Όταν τελειώσει ένα επεισόδιο ξεσπάσματος, το παιδί πρέπει να καταλάβει ότι ξεκινάμε από την αρχή και πως όποιο και να ήταν το αρχικό του αίτημα, δεν πρέπει να του το ικανοποιήσουμε, διαφορετικά τα ξεσπάσματα θα γίνουν τρόπος χειρισμού των γύρω του.

• Προσπαθήστε να «πιάσετε» το παιδί σας σε μία περίσταση όπου δείχνει καλή συμπεριφορά: Προσπαθήστε να καλλιεργείστε μια θετική συμπεριφορά, με το να σχολιάζετε και να επαινείτε την καλή συμπεριφορά του παιδιού σας.

Πηγή: http://paidikaiergotherapeia.blogspot.gr

Τα τελειομανή παιδιά δεν είναι πάντα...τέλεια!

Όλοι οι γονείς ονειρεύονται ένα παιδί με άψογες επιδόσεις και επιτυχίες. Ωστόσο η τελειομανία δεν είναι (πάντα) προσόν. Αντίθετα μπορεί να αποτελεί για το παιδί ένα αληθινό μαρτύριο!

Για πολλούς γονείς η τελειομανία αποτελεί ένα θετικό χαρακτηριστικό, μια που ένα παιδί με τάσεις τελειομανίας θα ακολουθήσει με ευλάβεια το πρόγραμμα που θα του θέσουν οι άλλοι, αλλά και όταν μεγαλώσει θα είναι πάντα επιμελές και άψογο με τις επιδόσεις του. Από την άλλη πλευρά όμως, οι γονείς που μεγαλώνουν ένα τελειομανές παιδί έχουν να αντιμετωπίσουν διαφορετικού τύπου δυσκολίες, μια που το παιδί αυτό ανησυχεί τόσο πολύ για τις επιδόσεις του που ασκεί τρομερή πίεση στον εαυτό του προκειμένου να έχει πάντα επιτυχίες. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα κάποιες φορές όταν δεν καταφέρνει να πετύχει το τέλειο να «καταρρέει» συναισθηματικά.

Αυτό που πρέπει να μάθουν οι γονείς σε ένα τελειομανές παιδί, είναι πως να χειρίζεται τα λάθη του, αλλά και να το βοηθήσουν να αναπτύξει τις απαραίτητες δεξιότητες που θα το βοηθήσουν να αντιμετωπίσει σωστά τις αποτυχίες της ζωής. Οι ψυχολόγοι Jill Adelsonκαι Hope Wilson. στο βιβλίο τους Letting Go of Perfect: Overcoming Perfectionism in Kids μας δίνουν συμβουλές για να βοηθήσουμε το τελειομανές μας παιδί.

Ποια είναι τα χαρακτηριστικά του τελειομανούς παιδιού

• Σπάνια εμπιστεύεται δουλειά σε άλλους.
• Δυσκολεύεται να πάρει αποφάσεις.
• Θέλει πάντα να έχει τον έλεγχο.
• Ανταγωνίζεται έντονα.
• Ασχολείται με τις λεπτομέρειες.
• Ποτέ δεν δείχνει ικανοποιημένο με αυτό που κάνει.
• Συνεχώς απασχολεί τον εαυτό του με κάτι.
• Ασκεί συχνά κριτική στους άλλους.
• Αρνείται να δεχτεί κριτική για τον εαυτό του.
• Εστιάζει την προσοχή του στα αρνητικά παρά στα θετικά σχόλια.
• Ελέγχει τη δουλειά των άλλων.
• Αποκαλεί τον εαυτό του χαζό ή ηλίθιο όταν δεν κάνει κάτι τέλεια.
• Χρονοτριβεί.

Πώς νιώθει το τελειομανές παιδί

• Όταν κάνει λάθη ντρέπεται πολύ.
• Θυμώνει με τον εαυτό του και νιώθει άσχημα όταν δέχεται κριτική.
• Αγχώνεται όταν πρέπει να πει τη γνώμη του.
• Είναι πάντα ιδιαίτερα ανήσυχος για τις λεπτομέρειες.
• Φοβάται σχεδόν πάντα μήπως και δεν μπορέσει να αντεπεξέλθει σε μία κατάσταση και μήπως απορριφθεί από τους άλλους.

Πώς θα βοηθήσουμε το τελειομανές παιδί
Τα παιδιά της νηπιακής κυρίως ηλικίας νομίζουν ότι πρέπει να τα κάνουν όλα τέλεια. Βοηθήστε το δικό σας να καταλάβει πως τα λάθη είναι ανθρώπινα και επομένως μέρος της ζωής μας.

• Βοηθήστε το παιδί να προσπαθεί για το καλύτερο... και όχι για το τέλειο.
• Αναγνωρίστε ποιες είναι οι πηγές που κάνουν το παιδί να θέλει την τελειομανία: Ίσως του λέτε ότι οι βαθμοί για σας δεν είναι το παν, αλλά όταν σας βλέπει να κάνετε σημαία τις διακρίσεις του, του δημιουργείτε ασυναίσθητα πίεση να φέρνει πάντα αυτό το αποτέλεσμα.
• Δείξτε του πώς να υψώνει το ανάστημά του κυρίως ενάντια στους ανθρώπους που το θέλουν τέλειο και πώς να δοκιμάζει νέα πράγματα χωρίς να φοβάται το ρίσκο.
• Δείξτε του πώς να απολαμβάνει το ταξίδι της μάθησης και όχι μόνο το τελικό αποτέλεσμα Δείξτε του έμπρακτα ότι έχει δικαίωμα στο λάθος.
• Δώστε του βοήθεια όταν τη ζητάει αλλά αφήστε το να κάνει λάθη παρουσιάζοντας το δικό του έργο και αποτέλεσμα στο σχολείο.
• Μην το παρακάνετε με την καθημερινή επιβράβευση: Όταν οι γονείς εστιάζουν πάρα πολύ στην επιβράβευση και στον έπαινο το παιδί παίρνει το μήνυμα ότι αυτά που κάνει είναι πιο σημαντικά από αυτό που είναι.
• Δείτε πώς συμπεριφέρεστε εσείς και λειτουργήστε ως θετικό παράδειγμα. Μήπως έχετε και εσείς χαρακτηριστικά τελειομανίας; Πολλά τελειομανή παιδιά έχουν τουλάχιστον ένα γονιό τελειομανή.
• Δείξτε του την αγάπη σας: Να θυμάστε πως τα παιδιά έχουν ανάγκη να δουν από εσάς ότι η αγάπη σας δεν είναι ένα είδος συμβολαίου που δίνεται υπό όρους και κρίνεται με βάση τις επιδόσεις τους. Εκτιμήστε και άλλες πλευρές του χαρακτήρα τους και δείξτε στα παιδιά πόσο περήφανους σας κάνουν με πράγματα που δεν αξιολογούνται με βαθμούς και διακρίσεις όπως για παράδειγμα όταν προσφέρουν την βοήθειά τους σε άλλους ανθρώπους.
• Μην το συγκρίνετε με άλλα παιδιά: Είναι φυσικό να θέλετε να ξέρετε πώς τα πάει το παιδί σας σε σχέση με τους συμμαθητές του ή ακόμη και συγκριτικά με τα αδέρφια του -συγκρίσεις άλλωστε μπορεί να κάνατε από τη μέρα που γεννήθηκε. Προσπαθήστε όμως να μην το συζητάτε μπροστά του. Με το να το συγκρίνετε τροφοδοτείτε την επιθυμία του να τα κάνει όλα τέλεια.
• Έχετε ρεαλιστικές προσδοκίες: Αν το παιδί σας θεωρεί ότι πρέπει με το που θα ασχοληθεί με ένα άθλημα να διαπρέψει σε αυτό ή ότι επιβάλλεται να καταλάβει αμέσως μια καινούρια μαθηματική έννοια, οδηγείται... με μαθηματική ακρίβεια στην απογοήτευση. Χρησιμοποιήστε παραδείγματα από το περιβάλλον σας για να του δείξετε πως ακόμη και άνθρωποι που εκτιμάει δεν ήταν ανέκαθεν τόσο καλοί σε κάτι όσο είναι τώρα.
• Μιλήστε του για τις δικές σας ατέλειες: Μιλήστε του για τις δικές σας γκάφες, όταν δηλαδή ρίχνετε κατά λάθος το χυμό ή ξεχνάτε να γράψετε κάτι στη λίστα με τα ψώνια κ.ά. Είναι χρήσιμο για τα παιδιά να βλέπουν ότι όλοι κάνουν λάθη. Και επειδή παρατηρούν και καταγράφουν αντιδράσεις, χειριστείτε τα λάθη σας σωστά... Αντί να εκνευριστείτε για κάτι που πήγε στραβά, περάστε το μήνυμα ότι μέσα από τα λάθη μαθαίνουμε. Δείξτε τι θα μπορούσατε να κάνετε διαφορετικά την επόμενη φορά. Αργά ή γρήγορα το παιδί θα αντιγράψει την αντίδρασή σας και δεν θα εκνευρίζεται ούτε θα χάνει την ψυχραιμία του επειδή κάτι δεν έγινε όπως το σχεδίαζε.
• Μάθετε του ότι η τελειότητα βρίσκεται στα απλά πράγματα. Το ανθρωπίνως τέλειο είναι αυτό που σε κάνει να χαίρεσαι για την ύπαρξή του. Το χαμόγελο που σε κάνει να χαμογελάς, ένα ερέθισμα που σε κάνει να ξανασκεφθείς αυτά που θεωρούσες δεδομένα, οτιδήποτε κάνει ο άνθρωπος που σου προξενεί το σχόλιο «τέλειο!».

Πηγή: www.activekids.gr

Η κλεπτομανία στο παιδί

Πώς εκδηλώνεται η κλεπτομανία στο παιδί;

Η φύση και η βαρύτητα της κλεπτομανίας διαφέρει από το παιδί στον ενήλικo διότι τα παιδιά είναι εκ φύσεως λιγότερο λογικά και περισσότερο παρορμητικά.

Τα παιδιά κλέβουν για να κατακτήσουν ένα αντικείμενο, ένα σύμβολο, μια βαθύτερη ανάγκη του εαυτού. Η μοναξιά, η χαμηλή αυτοεκτίμηση, η πίστη ότι δεν τα αγαπάνε, η ανασφάλεια, το αίσθημα απόρριψης, η έντονη ανάγκη αποδοχής, είναι συνήθη κίνητρα της κλεπτομανίας.

Συνεπώς όταν το παιδί κλέβει, δεν κλέβει το αντικείμενο αυτό καθαυτό, αλλά το συναίσθημα που συνοδεύει την απόκτησή του.

Το παιδί που κλέβει δυσκολεύεται να αντισταθεί στις εσωτερικές του παρορμήσεις. Στην πραγματικότητα δεν χρειάζεται αυτά που κλέβει, συνήθως μάλιστα πρόκειται για άχρηστα και περιττά αντικείμενα. Κυριαρχεί μέσα του μια άρρητη επιταγή που του λέει «πάρε ό,τι μπορείς κρυφά», «γέμισε το κενό γρήγορα», μια ανάγκη στην οποία στηρίζεται ο συναισθηματικός κόσμος του παιδιού.

Το παιδί που κλέβει μπορεί να είναι ψυχαναγκαστικό, να δυσκολεύεται να καταλάβει ότι η πράξη του είναι μη επιτρεπτή. Νιώθει μια αυξημένη ένταση πριν κλέψει και κατά τη διάρκεια της κλοπής η ένταση γίνεται ικανοποίηση και ευχαρίστηση.

Εχει δυσκολία να μοιράζεται τα προσωπικά του αντικείμενα, επιμονή να κρύβει τα παιχνίδια του, λέει συχνά ψέματα και εκδηλώνει έντονο και δυσανάλογο ενδιαφέρον για αντικείμενα που ανήκουν σε άλλους ή που βλέπει στα καταστήματα.

Πώς προτείνετε στους γονείς να αντιμετωπίσουν την κλεπτομανία στο παιδί τους;

Οι περισσότεροι γονείς νιώθουν μέσα τους ιδιαίτερα στιγματισμένοι όταν το παιδί τους κλέβει. Μπορεί να φοβούνται λανθασμένα ότι το παιδί τους θα εξελιχθεί σε έναν επικίνδυνο και αντικοινωνικό ενήλικο.

Εγκλωβίζονται συχνά σε δυσεπίλυτα συναισθήματα θυμού, ενοχών, απόγνωσης και αμφιθυμίας απέναντι στο παιδί τους, αποκρύπτοντας το πρόβλημα από τους δασκάλους και το υπόλοιπο περιβάλλον.

Το αποτέλεσμα είναι η χρήση αναποτελεσματικών και δυνάμει επικίνδυνων μεθόδων διαπαιδαγώγησης, όπως η τιμωρητικότητα, ο εξευτελισμός του παιδιού, το να το αποκαλούν «κλέφτη», που συντηρούν αντί να «θεραπεύουν» τη συμπεριφορά.

 Ο γονιός θα πρέπει να καταλάβει ότι το παιδί που κλέβει έχει συναισθηματικά κίνητρα και ελλείψεις και θα πρέπει πρωτίστως να τα αναγνωρίσει και να τα σεβαστεί. Θα πρέπει στη συνέχεια να μάθουν στο παιδί τους να βάζει όρια στη συμπεριφορά του και να κατανοεί τόσο την ηθική διάσταση της κλοπής όπως και τις συνέπειές της.

Χρησιμοποιώντας απτή γλώσσα, είναι σημαντικό να βοηθήσουν το παιδί να μάθει την έννοια της ιδιοκτησίας και να επιστρέφει πάντα αυτό που πήρε ζητώντας συγγνώμη.

Ο καθημερινός συναισθηματικός διάλογος ανάμεσα στον γονιό και στο παιδί κρίνεται απαραίτητος όπως και η διάθεση να ενδυναμώσουν την αυτοεκτίμησή του.

Η ψυχοθεραπευτική στήριξη από παιδοψυχολόγο μπορεί να είναι ιδιαίτερα βοηθητική όταν η κλεπτομανία στο παιδί είναι διαρκής, επαναλαμβανόμενη και ανθεκτική στον χρόνο. 

Πηγή: tanea.gr

Ενισχύστε την αυτοπεποίθηση του παιδιού σας.

       

      H αυτοπεποίθηση αναφέρεται στη συναίσθηση της ικανότητας να ανταποκρίνεται κανείς στις απαιτήσεις της καθημερινότητας και η επίγνωση της σημαντικότητας του ως ιδιαίτερο πρόσωπο. Άτομα με υψηλή αυτοπεποίθηση σέβονται τον εαυτό τους, είναι σίγουρα για τις αποφάσεις τους, δέχονται την εποικοδομητική κριτική και έχουν συχνά περισσότερες επιτυχίες στη ζωή τους.     Άτομα με χαμηλή αυτοπεποίθηση έχουν ελάχιστο αυτοσεβασμό, δε νιώθουν βέβαιοι για τις αποφάσεις και τις πράξεις τους, νιώθουν ανασφάλεια, τα παρατάνε εύκολα με τις πρώτες δυσκολίες, είναι ευαίσθητοι στην κριτική, κατηγορούν τους άλλους όταν αποτυγχάνουν, αισθάνονται ότι δεν αξίζουν και περιμένουν την αποτυχία.

         Η ανάπτυξη της αυτοπεποίθησης του παιδιού σας μπορεί να δείχνει μια βαριά ευθύνη. Άλλωστε, το αίσθημα ότι αξίζω κάτι, βάζει τα θεμέλια για το μέλλον του παιδιού, καθώς προσπαθεί να δοκιμάσει καινούρια πράγματα μόνο του. Ο τρόπος που βλέπουν τα παιδιά μας (μικρά αλλά και μεγάλα) τον εαυτό τους καθορίζει σε μεγάλο βαθμό και την ένταξη τους στον κόσμο. Παρακάτω,λοιπόν ακολουθούν κάποιες συμβουλές για το πως μπορούμε να ενισχύσουμε την αυτοπεποίθηση των παιδιών μας:

1. Επαινείτε το παιδί για το παραμικρό καλό που κάνει.

2. Αφιερώστε «ποιοτικό χρόνο» στο παιδί σας, όπου η προσοχή σας είναι αδιάσπαστα αφιερωμένη σ' αυτό.

3. Αποδεχτείτε το παιδί σας όπως είναι, με τις μοναδικές του ικανότητες, τα δικά του ταλέντα, τις δικές του προτιμήσεις. 

4. Ποτέ μην προσβάλλετε το παιδί μπροστά σε άλλους και ποτέ μην το αποκαλείτε με υποτιμητικά ονόματα.

5. Υπομονή. Το παιδί χρειάζεται τον χρόνο του για να μάθει. Διδάξτε το να λέει συνέχεια στον εαυτό του: «Το να κάνω λάθη είναι φυσιολογικό. Έτσι μαθαίνω.»

6. Δώστε στο παιδί σας ευκαιρίες να αναλάβει πρωτοβουλίες και ευθύνη, να δημιουργήσει μόνο του, δώστε του την ευκαιρία να πετύχει! Διδάξτε το να λέει συνέχεια στον εαυτό του: «Μπορώ να τα καταφέρω.»

7. Μη μεταχειρίζεστε τα αδέρφια με διακρίσεις και μη συγκρίνετε το ένα παιδί με το άλλο.

8. Μην τρομάζετε το παιδί με καταστροφικά σενάρια για το μέλλον.

9. Φροντίστε να έχει κοινωνική ζωή και διασκέδαση και φίλους που του φέρονται καλά.

10. Προσπαθείτε να χαρακτηρίζετε τη συμπεριφορά του παιδιού κι όχι το ίδιο το παιδί, π.χ. «Είναι ανεύθυνο να γυρίζεις αργά χωρίς, να μας έχεις ειδοποιήσει", αντί για "Είσαι τελείως ανεύθυνος!»

11. Βοηθήστε το παιδί να δέχεται μαζί με τα προτερήματά του και κάποιες αδυναμίες του, κι έτσι σιγά σιγά θα μάθει να αγαπάει τον εαυτό σου. Εξηγείστε του πως όλοι έχουμε τα δυνατά και αδύνατα σημεία μας, ας μην το παροτρύνουμε να γίνει τέλειος, να είναι πάντα ο πρώτος και καλύτερος μαθητής στην τάξη.

"Ανησυχώ για τις παρέες του παιδιού μου..."

          Για τα μικρά παιδιά αλλά και για τους εφήβους, η ύπαρξη φίλων με τους οποίους θα παίξουν, θα μιλήσουν, θα τσακωθούν, είναι ότι πιο πολύτιμο έχουν στην συγκεκριμένη περίοδο της ζωής τους. Δεν υπάρχει τίποτα που να μπορεί να υποκαταστήσει την παρέα των συνομηλίκων για ένα παιδί. Αυτό είναι κάτι γνωστό στους περισσότερους γονείς και χαίρονται και ενθαρρύνουν τα παιδιά τους να έχουν επαφές με συνομηλίκους τους. Ωστόσο, υπάρχουν περιπτώσεις όπου οι γονείς δεν είναι καθόλου ευχαριστημένοι με τις παρέες των παιδιών τους, αντιθέτως ανησυχούν πάρα πολύ.

            Οι γονείς, ωστόσο, παρ' όλη την ανησυχία τους και την τάση να προστατεύσουν τα παιδιά τους πρέπει πάντα να έχουν στο μυαλό κάποια απλά πραγματάκια. Όπως για παράδειγμα, 1)Να θυμούνται ότι όσο και αν μιμείται κάποιες συμπεριφορές της παρέας του, το μεγαλύτερο κομμάτι στην ανατροφή και διαπαιδαγώγηση του παιδιού ανήκει σε εκείνους. 2)Όσο και αν δεν αρέσει στους γονείς, τα παιδιά σχεδόν σίγουρα θα συναναστραφούν με παιδιά που δεν θα καλύπτουν τα κριτήρια τους. Όμως, είναι σχεδόν αδύνατον ο γονιός να μπορεί να ελέγχει και  να προλαμβάνει κάθε βήμα του παιδιού του. 3) Tα παιδιά έχουν διαφορετικά κριτήρια από εκείνα των ενηλίκων, βλέπουν τους ανθρώπους διαφορετικά. Μάλιστα, τα παιδιά έχουν ανάγκη να ταυτιστούν με άλλα παιδιά που ενσαρκώνουν κάποια πρότυπα: δύναμης, ομορφιάς, επιθετικότητας, εξυπνάδας, «μαγκιάς», ανεξαρτησίας, πονηριάς. 4) Επίσης, πολύ σημαντικό είναι να θυμούνται οι γονείς ότι οι “κακές” συμπεριφορές των παιδιών τους δεν σημαίνει με κανέναν τρόπο αντίστοιχες ενήλικες συμπεριφορές. Τα παιδιά περνούν από διάφορες φάσεις και δοκιμάζουν τα όρια των γύρω τους και τα δικά τους. Υποχρέωση των γονιών είναι να αποδεχτούν αυτή τους την ανάγκη, κάνοντας όμως σαφή τα όριά τους.
            Τέλος, λοιπόν, αυτό που χρειάζεται να δείξουν οι γονείς είναι εμπιστοσύνη στο παιδί τους, ακόμη και αν δεν τους αρέσουν οι παρέες του. Η αλήθεια είναι ότι το θέμα των φίλων είναι ιδιαίτερα λεπτό, ωστόσο κατηγορώντας ή μειώνοντας τους φίλους του, είναι πιθανό το παιδί να νιώσει ότι κατηγορείται και μειώνεται το ίδιο και να αντιδράσει έντονα, βλέποντας εσάς ως αντιπάλους και τους φίλους του ως συμμάχους. Ωστόσο, οι γονείς θα μπορούσαν με ευγενικό τρόπο και χωρίς να προσβάλουν το παιδί, να εκφράσουν την εναντίωση τους σε κάποιες συμπεριφορές των φίλων του. Για παράδειγμα,  «Ξέρω ότι είναι φίλος σου, καμιά φορά όμως δεν συμφωνώ με τον τρόπο που φέρεται. Εγώ νομίζω ότι οι φίλοι πρέπει να λένε στους φίλους τους την αλήθεια, ακόμη και όταν είναι θυμωμένοι μαζί τους». Με αυτά τα λόγια, λοιπόν, δείχνουν οι γονείς στο παιδί τους ότι σέβονται την επιλογή του, αλλά ταυτόχρονα του δίνουν και τροφή για να σκεφτεί περαιτέρω. 

Παιδί και Τηλεόραση

         

 

     Τώρα που κλείνουν τα σχολεία για τις διακοπές του Πάσχα, τα παιδιά θα έχουν πολύ ελεύθερο χρόνο στην διάθεση τους. Αποτέλεσμα; Πολλά από αυτά καθηλώνονται μπροστά σε μια τηλεόραση ή ηλεκτρονικό υπολογιστή. Πολλοί γονείς, λοιπόν, προβληματίζονται για τον χρόνο που το παιδί τους αφιερώνει μπροστά στην τηλεόραση ή στον υπολογιστή. Αναρωτιούνται για το αν η παντελής απαγόρευση θα ήταν μια καλή στρατηγική αλλά και για το πώς μπορούν να χρησιμοποιήσουν εκπαιδευτικά την τηλεόραση. Η απαγόρευση δεν συνίσταται, καθώς όλοι ξέρουμε ότι το απαγορευμένο είναι και πιο επιθυμητό. Έτσι, λοιπόν, η παντελής κατάργηση μπορεί να φέρει τα ακριβώς αντίθετα αποτελέσματα. Ωστόσο, υπάρχουν γονεϊκοί τρόποι παρέμβασης με τους οποίους μπορούν να αποφευχθούν οι αρνητικές επιδράσεις της τηλεόρασης.

• 
  Οι γονείς καλό είναι όταν παρακολουθούν τηλεόραση μαζί με τα παιδιά τους να είναι πρόθυμοι να απαντήσουν σε ερωτήσεις και απορίες και να κάνουν επεξηγηματικά σχόλια.
• Καλό είναι επίσης να θέτουν κανόνες για τις ημέρες που τα παιδιά έχουν σχολείο. Τα περισσότερα παιδιά έχουν περιορισμένο χρόνο μέσα στην εβδομάδα. Μην τα αφήνετε να τον σπαταλούν όλο μπροστά από μια τηλεόραση ή σε μια οθόνη υπολογιστή.

• Σημαντικό είναι επίσης να εμφυσήσουν στα παιδιά τους την άποψη ότι η τηλεόραση είναι ένα ψυχαγωγικό και ενημερωτικό μέσο και δεν την  ανοίγουμε απλώς για να περάσει η ώρα μας.
• Οι ίδιοι οι γονείς θα πρέπει να λειτουργούν σαν θετικό πρότυπο για τα παιδιά τους. Έτσι, δεν πρέπει να παρακολουθούν τηλεόραση όλη την ημέρα, αλλά να ασχολούνται και με άλλες ψυχαγωγικές δραστηριότητες.
• Οι γονείς θα πρέπει να επιλέξουν οι ίδιοι τι θα βλέπουν τα παιδιά. Φροντίστε να βλέπουν προγράμματα με χαρακτήρες που αποτελούν θετικά μοντέλα προς μίμηση.
• Η τηλεόραση δεν θα πρέπει ποτέ να χρησιμοποιείτε σαν υποκατάστατο του γονιού. Οι γονείς δεν πρέπει να την χρησιμοποιούν με τέτοιο τρόπο ώστε να έχουν οι ίδιοι ελεύθερο χρόνο για να κάνουν τις δουλειές τους. Υπάρχουν εναλλακτικές δραστηριότητες οι οποίες συνάμα είναι και εκπαιδευτικές. Για παράδειγμα, εναλλακτικές λύσεις είναι τα βιβλία, οι χειροτεχνίες, το παιχνίδι, τα σπορ που συμβάλλουν στη δημιουργικότητα και την άσκηση της φαντασίας του παιδιού.
• Σημαντικό είναι να μην έχετε συσκευές τηλεόρασης και ηλεκτρονικού υπολογιστή στα υπνοδωμάτια. Τα παιδιά που έχουν τέτοιες συσκευές στα δωμάτια τους βλέπουν περισσότερες ώρες τηλεόραση σε σχέση με τα παιδιά που δεν έχουν.

Τέλος, είναι σημαντικό να θυμόμαστε ότι η τηλεόραση  μπορεί να έχει τόσο θετικές όσο και αρνητικές επιδράσεις στα παιδιά. Εκείνο όμως που παίζει καθοριστικό ρόλο και μπορεί να προωθήσει τις θετικές συνέπειες της τηλεόρασης είναι η ουσιαστική ανάμειξη των γονιών στο πόσο, πότε και τι είδους τηλεοπτικά προγράμματα παρακολουθούν τα παιδιά τους. 

Ανυπάκουα παιδιά. Πώς να τα αντιμετωπίσετε;

         Τα παιδιά πολλές φορές είναι ανυπάκουα, γεγονός που προβληματίζει και αναστατώνει τους γονείς. Συχνά οι γονείς θέλοντας να αλλάξουν αυτή την «κακή» συμπεριφορά των παιδιών τους καταφεύγουν σε «καλοπιάσματα» και «ξεγελάσματα», τα οποία όμως κάθε όλο παρά πετυχαίνουν τον στόχο τους. Οι γονείς λοιπόν, αναρωτιούνται τι άλλο να κάνουν αφού τίποτα δεν μοιάζει να λειτουργεί, ενώ εκφράζουν την απορία τους για αυτό το «κακό» παιδί, που δεν «ακούει» πια κανέναν. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα, πολλές φορές οι γονείς να χάνουν τον έλεγχο και να εκνευρίζονται με το μικρό παιδί που μοιάζει να διασκεδάζει και να τους κοροϊδεύει με την συμπεριφορά του.

            Ένα αρχικό βήμα λοιπόν, για την επίλυση των όσων αναφέρθηκαν παραπάνω είναι να τεθούν κάποιοι κανόνες στο σπίτι και να τηρηθούν από όλα τα μέλη της οικογένειας. Το να τεθούν κανόνες συμπεριφοράς μέσα στο σπίτι είναι ένας εξαιρετικός τρόπος για να κάνουν οι γονείς σαφείς τις προσδοκίες τους στα παιδιά τους. Παρακάτω ακολουθούν κάποιες συμβουλές για το πώς μπορούν να αναπτυχθεί μια λίστα με κανόνες συμπεριφοράς.

Δημιουργείστε απλούς κανόνες. Η απλή διατύπωση βοηθά το παιδί να μπορεί να τους κατανοήσει και συνεπώς να τους απομνημονεύσει.

Η λίστα με τους κανόνες δεν πρέπει να είναι μεγάλη. Μια λίστα αποτελούμενη από 10 κανόνες δεν μπορεί να απομνημονευτεί εύκολα. Μην ξεχνάτε ότι ο στόχος αυτής της λίστας είναι να μπορεί να μαθευτεί εύκολα από τα παιδιά.

Χρησιμοποιήστε θετική γλώσσα. Οι κανόνες να έχουν θετική διατύπωση.

Καλό είναι να εμπλακούν και τα ίδια τα παιδιά στην διαμόρφωση των κανόνων. Πιθανότητα εσείς σαν γονείς έχετε ήδη στο μυαλό σας το περιεχόμενο της λίστας. Ωστόσο, εμπλέκοντας τα παιδιά σε αυτό, αυξάνεται την προθυμία τους να ακολουθήσουν τους κανόνες.

              

               Να αναφέρεστε συχνά στους κανόνες. Ιδιαίτερα, με τα μικρότερα παιδιά

 θα χρειαστεί να ανατρέχετε συχνά στην λίστα με τους κανόνες. Προσπαθήστε να το κάνετε με όσο το δυνατόν πιο διασκεδαστικό τρόπο.

            Τέλος, πρέπει να επισημάνουμε ότι η πειθαρχία είναι ένα θέμα που απασχολεί πολύ τους γονείς, ιδιαίτερα όταν βρίσκονται αντιμέτωποι με τις αταξίες των παιδιών τους. Μία συχνή ερώτηση των γονιών είναι “Πως θα μάθουν το παιδί τους να τους υπακούει”; Τα παιδιά χρειάζονται όρια στη συμπεριφορά τους. Η παιδική ηλικία είναι η εποχή που πρέπει να μπουν τα όρια και οι περιορισμοί στην κακή συμπεριφορά. Αυτή είναι η πιο κατάλληλη περίοδος της ζωής τους, για να βάλετε τα πρώτα θεμέλια της πειθαρχίας. Να αρχίσει το παιδί να μαθαίνει την έννοια του «όχι» και να αρχίσει σιγά σιγά να συνειδητοποιεί ότι δεν μπορούν όλες του οι επιθυμίες να πραγματοποιούνται.

Φιλίες στην παιδική ηλικία...

Οι φιλίες παίζουν σημαντικό ρόλο τόσο στη ζωή των παιδιών, όσο και των ενηλίκων. Άλλωστε δεν είναι τυχαίο το γεγονός πως ήδη από την ηλικία των τεσσάρων ετών τα παιδιά σε μεγάλο ποσοστό έχουν αναπτύξει σχετικά στενές σχέσεις με συνομηλίκους τους. Οι φίλοι λοιπόν, είναι από τα πιο σημαντικά πρόσωπα στη ζωή ενός ανθρώπου. Φανταστείτε για λίγο πώς θα ήταν η ζωή μας χωρίς φίλους. Με ποιον θα παίζαμε το αγαπημένο μας παιχνίδι, με ποιον θα συζητούσαμε όλα αυτά που μας συμβαίνουν, ποιος θα μοιραζόταν μαζί μας τα προβλήματά μας; Βέβαια, το να κάνουμε φίλους δεν είναι εύκολη υπόθεση, ούτε για τους ενήλικες αλλά ούτε και για τα παιδιά. Υπάρχουν παιδιά που κάνουν πολύ εύκολα φίλους, ενώ άλλα δυσκολεύονται. Αυτό εξαρτάται κυρίως από το χαρακτήρα των παιδιών αλλά και από τις συνθήκες που επικρατούν την κάθε στιγμή.

            Η φιλία επιπλέον, παίζει σημαντικό ρόλο τόσο στην κοινωνική όσο και στη συναισθηματική ανάπτυξη του παιδιού. Μέσα από την παρέα το παιδί αναπτύσσει πλήθος δεξιοτήτων. Όπως, για παράδειγμα την κοινωνικότητα του, την εμπιστοσύνη στον εαυτό του, τις δυνατότητές του. Μαθαίνει πώς δημιουργούνται οι σχέσεις και τι χρειάζεται να κάνει για να τις διατηρήσει. Μαθαίνει να αγαπά, να σέβεται τους γύρω του και φυσικά να συνυπάρχει. Επιπλέον μέσα από τις ομαδικές δραστηριότητες αναπτύσσεται και η ανάγκη για επικοινωνία. Μέσα από την επικοινωνία των συνομηλίκων εφαρμόζονται στην πράξη οι κανόνες συμπεριφοράς που το κάθε παιδί έχει μάθει, τους οποίους αρχίζει να προσαρμόζει ανάλογα στην κάθε περίσταση.

            Το πώς ένα παιδί δημιουργεί φιλίες εξαρτάται από διάφορους παράγοντες, όπως έχει ήδη αναφερθεί. Όπως, για παράδειγμα από την προσωπικότητα του, τον τρόπο ζωής του, την εικόνα που έχει για τον εαυτό του, τους φόβους  και τα συναισθήματά του. Γι’ αυτό άλλωστε και υπάρχουν διάφοροι τρόποι με τους οποίους τα παιδιά πλησιάζουν το ένα το άλλο. Κάποια το κάνουν με άμεσο τρόπο, προσεγγίζοντας αμέσως τα παιδιά που θέλουν. Άλλα προσπαθούν μέσω κάποιου ομαδικού παιχνιδιού ή μέσω της ανταλλαγής παιχνιδιών. Και επίσης, υπάρχουν παιδιά που δεν πλησιάζουν τα άλλα, περιμένοντας από αυτά να κάνουν την πρώτη κίνηση.

            Τέλος, σημαντικό είναι να τονιστεί ότι οι γονείς έχουν πρωταρχικό ρόλο στην ανάπτυξη και την δημιουργία των φιλικών σχέσεων των παιδιών τους. Οι γονείς αποτελούν τον πρωταρχικό φορέα για να αναπτυχθεί, να ολοκληρωθεί και κατά συνέπεια να προσαρμοστεί στην κοινωνία το παιδί τους. Μπορούν λοιπόν και καλό είναι να γίνεται, να ενθαρρύνουν την κοινωνικότητα του παιδιού, να το βοηθήσουν να γνωρίσει φίλους είτε μέσα από το σχολείο, είτε μέσα από γειτονιά του, βοηθώντας το έτσι να αρχίσει να ανήκει σε μια κοινωνική ομάδα. Επιπλέον, συμμετέχοντας σε ομαδικές δραστηριότητες, όπως για παράδειγμα σε ομάδες ποδοσφαίρου ή χορού, το παιδί θα έχει την ευκαιρία να βρει φίλους με κοινά ενδιαφέροντα, με τους οποίους θα μπορεί να κάνει παρέα και εκτός ομάδας. Ωστόσο, προσπαθήστε να μην το αγχώσετε και να μην το πιέσετε, γιατί κάτι τέτοιο περισσότερο θα το μπλοκάρει παρά θα το βοηθήσει. Τέλος, μην ξεχνάτε πως το δικό σας παράδειγμα είναι πολύ σημαντικό για τη συμπεριφορά του παιδιού σας.

Οι δυσκολίες ύπνου στα παιδιά.

           Ο ύπνος είναι πολύ σημαντικό κομμάτι τόσο για εμάς τους ενήλικες όσο και για τα παιδιά μας. Δυστυχώς, όμως είναι πολλά τα παιδιά που παρουσιάζουν δυσκολίες στον ύπνο τους και συνεπώς, οι γονείς τους αγχώνονται. Σίγουρα, τα νήπια ξυπνούν αρκετές φορές στη διάρκεια της νύχτας, αλλά θα πρέπει να ενθαρρύνονται να τα ξαναπαίρνει ο ύπνος μόνα τους. Ωστόσο, αυτό δεν εφαρμόζεται πάντα εύκολα.

            Οι δυσκολίες ύπνου των παιδιών είναι ποικίλες και μπορούν να έχουν διαφορετικούς βαθμούς σοβαρότητας. Ωστόσο, οι τρεις συνηθέστερες δυσκολίες ύπνου είναι οι ακόλουθες: Α) Όταν ξυπνούν στη μέση της νύχτας. Β) Όταν δυσκολεύονται να ηρεμήσουν αφού πέσουν στο κρεβάτι. Γ) Όταν, ενώ κοιμούνται αρκετά εύκολα, στην ώρα τους, σηκώνονται τις πρωινές συνήθως ώρες και «επισκέπτονται» τους γονείς στο κρεβάτι τους.

            Αναλυτικότερα, τα προβλήματα ύπνου συνδέονται είτε με δυσκολίες εκ γενετής είτε με συνήθειες που αποκτήθηκαν στη συνέχεια. Δηλαδή, κάποια στιγμή ξέφυγαν από το φυσιολογικό πρόγραμμα ύπνου που είχαν κατακτήσει, λόγω του ότι οι γονείς έσπευσαν να τα «παρηγορήσουν» ύστερα από κάποια ασήμαντη ασθένεια κ.λπ. Τα παιδιά με αυτόν τον τρόπο συνέδεσαν το γεγονός ότι κάθε φορά που διαμαρτύρονται και κλαίνε καταφέρνουν να κερδίζουν την προσοχή των γονιών τους. Επίσης, τα περισσότερα παιδιά δεν πάνε εύκολα για ύπνο τη συμφωνημένη ώρα και προσπαθούν με διάφορους τρόπους να το πετύχουν αυτό. Μπορεί την ώρα που οι γονείς πηγαίνουν στο κρεβάτι τους για να τους καληνυχτίσουν να επικαλούνται ένα σωρό δικαιολογίες (ότι θέλουν νερό, τουαλέτα και ξανά νερό), εξασφαλίζοντας έτσι τη διαρκή προσοχή και ενασχόληση μαζί τους. Όμως, τα παραπάνω, συνήθως, μπορούν να διορθωθούν με τη ρουτίνα του ύπνου και με σαφείς κανόνες, οι οποίοι θα επιβληθούν με τρυφερό, αλλά αποφασιστικό τρόπο.

Τι μπορούν να κάνουν οι γονείς:

• Προσπαθήστε να δημιουργήσετε μια ευχάριστη ρουτίνα ύπνου, και βάλτε τα παιδιά για ύπνο μια συγκεκριμένη ώρα.
• Λίγο πριν πάνε για ύπνο καλό είναι να αποφεύγονται τα έντονα κινητικά ή άλλα παιχνίδια. Είναι σημαντικό να τα βοηθήσετε να ηρεμήσουν, αγκαλιάζοντάς τα και διαβάζοντάς τους μια χαλαρωτική ιστορία.
• Όταν έρχεται η ώρα να φύγετε, τα φιλάτε, λέγοντας «καληνύχτα», και φεύγετε αποφασιστικά από το δωμάτιό τους. Εάν επιμένουν να σας καλούν, μην τους απαντάτε.
• Εάν σηκώνονται και βγαίνουν από το δωμάτιό τους, είναι σημαντικό να είστε σταθεροί. Τα βάζετε ξανά στο κρεβάτι και είσαστε ανυποχώρητοι όσον αφορά την απόφασή σας.
• Όταν εμφανίζεται το παιδί στο δωμάτιο σας, πρέπει να το οδηγείτε αμέσως στο κρεβάτι του. Βέβαια, ο γονιός που είναι συχνά κουρασμένος, προτιμάει να συνεχίσει τον ύπνο του, αγνοώντας το παιδί. Έτσι, όμως, αυτή η κατάσταση παγιώνεται και αλλάζει ολοένα και πιο δύσκολα.

            Ας μην ξεχνάμε ότι οι δυσκολίες στον ύπνο των παιδιών μπορούν να αντιμετωπιστούν, εάν οι γονείς είναι αποφασισμένοι. Είναι, επίσης, σημαντικό οι γονείς να συνεργάζονται και να τηρούν την ίδια τακτική. Μπορεί τα παραπάνω να φαίνονται «απόλυτα», αλλά είναι σημαντικό να οριοθετηθούν οι συνήθειες του ύπνου σχετικά σύντομα, προκειμένου ν’ αποφευχθούν περαιτέρω δυσκολίες.

"Επιθετικά παιδιά και πώς να τα αντιμετωπίσουμε"

           Ο θυμός και η επιθετικότητα είναι από τις πιο συνηθισμένες αντιδράσεις της παιδικής ηλικίας. Από την αρχή της ζωής του, το άτομο αντιδρά βίαια σε καταστάσεις που του προκαλούν δυσαρέσκεια. Ο θυμός του παιδιού εκδηλώνεται κάθε φορά με διαφορετικό τρόπο, ανάλογα με το χαρακτήρα και την ηλικία του. Όσο περίεργο και αν ακούγεται, η επιθετική συμπεριφορά αποτελεί φυσιολογικό κομμάτι της ανάπτυξης ενός παιδιού. Στην αρχή και καθώς το μικρό παιδί δεν έχει ακόμα αναπτύξει πλήρως τις γλωσσικές του δεξιότητες, η φυσική βία μπορεί να εκδηλωθεί στα πλαίσια της προσπάθειας για ανεξαρτησία και για ικανοποίηση των επιθυμιών του.

            Οι επιθετικές ενέργειες εκδηλώνονται με διάφορους τρόπους. Δηλαδή μπορεί να εκδηλωθούν με έντονο κλάμα, να χτυπιέται στο πάτωμα, να τραβά τα μαλλιά του, να σπάει αντικείμενα, να χτυπά, να κλωτσά, να αρνείται να υπακούσει, να αποδοκιμάζει ή να βρίζει τους άλλους. Ωστόσο, όσο φυσιολογικές και αν είναι τέτοιες εκδηλώσεις για ένα μικρό παιδί, αυτό δεν σημαίνει ότι ο γονιός πρέπει να αγνοήσει την επιθετική συμπεριφορά. Αντίθετα, πρέπει να του δείξει τρόπους για να διαχειρίζεται το θυμό του και να εκφράζει με αποδεκτό τρόπο τα συναισθήματα του.

            Τι μπορούν να κάνουν, λοιπόν, οι γονείς:

1) Αρχικά, κρατήστε την ψυχραιμία σας. Αποφύγετε να φωνάζετε και να χτυπάτε το παιδί. Έτσι δεν θα καταφέρετε αυτό που θέλετε, αντίθετα θα του δώσετε  παραδείγματα νέων συμπεριφορών για να δοκιμάσει. 

2) Βάλτε σαφή όρια. Απαντήστε αμέσως στην επιθετική συμπεριφορά του παιδιού σας. Πρέπει να μαθαίνει αμέσως πότε έκανε κάτι που δεν ήταν σωστό. Απομακρύνετε το από την κατάσταση για λίγο, μέχρι να ηρεμήσει.

3) Συνδέστε την πράξη με τις συνέπειες της. Δηλαδή, αν παίρνει τα παιχνίδια από τα άλλα παιδιά και ενοχλεί, τραβήξτε το μακριά. Πείτε του ότι μπορεί να γυρίσει στο παιχνίδι όταν νιώσει έτοιμο να παίξει χωρίς να κάνει ζημιά στα άλλα παιδάκια.

4) Διδάξτε του εναλλακτικές λύσεις. Ενθαρρύνετε το να βρει έναν πιο αποτελεσματικό τρόπο να δείχνει το θυμό του - με τον «να του μιλάει» ή ζητώντας τη βοήθεια ενός ενήλικα.

5) Ανταμείψτε την καλή του συμπεριφορά. Αντί να δίνετε την προσοχή σας στο παιδί σας μόνο όταν συμπεριφέρεται αρνητικά, δώστε του προσοχή όταν συμπεριφέρεται σωστά - παραδείγματος χάριν, όταν ζητάει ευγενικά να κάνει κούνια αντί να σπρώχνει ένα άλλο παιδί για να του την πάρει.

6) Δώστε του ευκαιρίες για φυσικές διεξόδους. Μπορεί να διαπιστώσετε ότι αν δεν δίνετε στο παιδί σας τα περιθώρια να ξοδέψει την άφθονη ενέργεια του, είναι φόβος και τρόμος στο σπίτι. Εάν το παιδί σας είναι υπερενεργητικό, δώστε του πολύ ελεύθερο χρόνο για να ξεδίνει.

            Τέλος, είναι μερικές φορές που η αντιμετώπιση της επιθετικότητας ενός παιδιού απαιτεί κάτι παραπάνω από ό,τι ο γονιός μπορεί να προσφέρει. Αν η κυρίαρχη συμπεριφορά του παιδιού σας είναι η επιθετική, αν δείχνει να φοβίζει ή να ταράζει τα άλλα παιδιά, ή αν οι προσπάθειές σας να ελέγξετε τη συμπεριφορά του αποδίδουν λίγα πράγματα, καλό είναι να ζητήσετε βοήθεια. Μαζί με τον ειδικό θα βρείτε την αιτία της επιθετικότητας και θα βοηθήσετε το παιδί σας να την ξεπεράσει.